Cai thuốc đừng chỉ dựa vào ý chí: uống thuốc trước đã

Chỉ dựa vào ý chí thì phần lớn người hút không cai được. Uống varenicline đủ liều 12 tuần giúp khả năng cai lâu dài cao gấp 2,24 lần so với không dùng thuốc, gấp 1,39 lần so với bupropion và 1,25 lần so với liệu pháp thay thế nicotine.

Chi phí

Tốn tiền và cần đơn của bác sĩ. Varenicline là lựa chọn mạnh nhất và cũng đắt nhất; liệu trình chuẩn 12 tuần, uống theo bậc liều tăng dần. Rẻ hơn có miếng dán hoặc kẹo cao su nicotine, mua không cần đơn. Giá khác nhau giữa các nhà thuốc và thuốc kê đơn không niêm yết công khai — hỏi giá trước, đừng mua cả liệu trình một lần.

Lợi ích

Tổng quan Cochrane của Cahill (2016) gộp 39 thử nghiệm với 25.290 người: varenicline liều chuẩn so với giả dược, tỷ số nguy cơ (RR) cai liên tục từ 6 tháng trở lên là 2,24 (95% CI 2,06–2,43; 27 thử nghiệm, 12.625 người; bằng chứng chất lượng cao); liều thấp hơn cũng có tác dụng, RR 2,08 (1,56–2,78). So với bupropion, RR 1,39 (1,25–1,54; 5 thử nghiệm, 5.877 người); so với liệu pháp thay thế nicotine (miếng dán, kẹo cao su), RR 1,25 (1,14–1,37; 8 thử nghiệm, 6.264 người). Cytisine (hoạt chất rẻ hơn, bán ở nhiều nước) so với giả dược có RR 3,98 (2,01–7,87) nhưng bằng chứng chất lượng thấp, và so với liệu pháp thay thế nicotine là 1,43 (1,13–1,80).

Ghi chú

Đây là thuốc kê đơn — cần bác sĩ xem có phù hợp không. Tác dụng phụ hay gặp nhất là buồn nôn, thường nhẹ và giảm dần; lo ngại trước đây về ý nghĩ tự sát chưa được các nghiên cứu hiện có xác nhận, nhưng nếu có tiền sử bệnh tâm thần thì nói với bác sĩ. Cytisine rẻ và đang được dùng ở nhiều nước, nhưng bằng chứng còn ở mức thấp; ở Việt Nam chưa thấy thuốc chứa cytisine được đăng ký, nên đừng tự đặt mua trôi nổi. Thuốc không thay được việc bỏ hẳn: uống thuốc rồi vẫn hút thì không có tác dụng; và thuốc hiệu quả nhất khi đi kèm tư vấn.

Bản dịch sát bản gốc (Trung Quốc) để đối chiếu

Chi phí

Miếng dán và kẹo cao su nicotine là thuốc không kê đơn (Trung Quốc), mua ngay tại quầy nhà thuốc. Một đợt dùng 8 đến 12 tuần, vài trăm đến hơn một nghìn nhân dân tệ. Varenicline và bupropion là thuốc kê đơn, phải tới phòng khám cai thuốc lá hoặc khoa hô hấp để bác sĩ kê. Khoản tiền này gần bằng tiền thuốc lá không phải mua trong cùng thời gian.

Nói đơn giản

Người dùng varenicline có tỷ lệ cai thành công cao hơn hai lần người dùng giả dược. Người dùng sản phẩm thay thế nicotine như miếng dán, kẹo cao su cao hơn người không dùng thuốc khoảng năm phần mười. Dùng cùng lúc miếng dán và kẹo cao su còn cao thêm hơn hai phần mười.

Lợi ích

Gộp 41 thử nghiệm ngẫu nhiên, 17.395 người, nhóm varenicline có tỷ lệ cai thành công bằng 2,32 lần nhóm giả dược (RR = 2,32, khoảng tin cậy 95% từ 2,15 đến 2,51; bằng chứng độ chắc chắn cao). Varenicline cũng hơn bupropion (RR = 1,36, cao hơn khoảng 36%) và hơn dùng một loại sản phẩm thay thế nicotine đơn lẻ (RR = 1,25, cao hơn khoảng 25%). So sản phẩm thay thế nicotine với không dùng thuốc: 133 thử nghiệm, 64.640 người, tỷ lệ thành công cao hơn khoảng 55% (RR = 1,55, khoảng tin cậy 95% từ 1,49 đến 1,61). Miếng dán cộng thêm một dạng tác dụng nhanh (kẹo cao su, viên ngậm) cao hơn dùng một loại khoảng 27% (RR = 1,27, khoảng tin cậy 95% từ 1,17 đến 1,37, 16 thử nghiệm, 12.169 người, bằng chứng độ chắc chắn cao). Tác dụng phụ: so với giả dược, người dùng varenicline bị buồn nôn nhiều gấp khoảng 2,6 lần (RR = 2,61), mất ngủ nhiều hơn khoảng 37% (RR = 1,37), mơ nhiều cũng hay gặp hơn. Bài tổng quan nói hay gặp nhất là buồn nôn, phần lớn nhẹ đến vừa, thường tự giảm dần. Tờ hướng dẫn của một loại miếng dán nicotine ở Mỹ ghi giảm liều theo ba bước. Dán loại 21 mg trong 6 tuần, rồi loại 14 mg trong 2 tuần, cuối cùng loại 7 mg trong 2 tuần, sau đó ngừng.

Mức bằng chứng

A

Ghi chú

Thuốc cai thuốc lá đang bán ở Trung Quốc chỉ có ba loại trên, và chỉ sản phẩm thay thế nicotine là thuốc không kê đơn. Varenicline hay gây buồn nôn, mơ nhiều, ngủ không ngon. Ai có tiền sử bệnh tâm thần thì nói rõ với bác sĩ, đây là khuyên của tác giả. Sản phẩm thay thế nicotine thường dùng 8 đến 12 tuần, miếng dán giảm liều từng bước theo tờ hướng dẫn hoặc lời bác sĩ rồi mới ngừng. Thuốc chỉ giải quyết mấy tuần khó chịu khi cai, không giải quyết những lúc "thèm hút", nên phải dùng cùng chương này mục 4 (chọn một ngày bỏ thuốc) và mục 5 (tới phòng khám cai thuốc lá).

Phần này lấy từ bản luonglb/song-dang-tien.

Nguồn · 2

1. Cahill K, Lindson-Hawley N, Thomas KH, Fanshawe TR, Lancaster T (2016). Nicotine receptor partial agonists for smoking cessation. Cochrane Database of Systematic Reviews 2016(5):CD006103. doi.org/10.1002/14651858.CD006103.pub7 · pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/27158893/
2. Champix (varenicline) đã có số đăng ký tại Việt Nam VN-21937-19, hộp khởi đầu 11 viên 0,5 mg và 14 viên 1 mg: trungtamthuoc.com/thuoc-champix-05mg-va-1mg.