Thời gian, sức lực, con đường / Chương 4

Đừng phí thời gian

18 mục~29 phút đọc

Chương này chỉ tính chuyện thời gian. Thứ được đo là mỗi ngày, mỗi tuần, mỗi năm lấy lại được bao nhiêu giờ, hoặc tỷ lệ làm xong việc đúng hạn tăng được bao nhiêu. Ở đây không quy thời gian ra tuổi thọ, cũng không quy ra tiền. Chỗ nào dính tới tiền thì chỉ đưa cách tính, không đưa kết luận. Phần lớn các mục trong chương này dựa trên một nghiên cứu riêng lẻ, hoặc trên số liệu tổng của các cuộc điều tra sử dụng thời gian, nên mức bằng chứng chủ yếu là B và C.

1

Đổi "định làm" thành "mấy giờ, ở đâu, gặp tình huống gì thì làm gì"

Mức ALợi ích lớnThời gianKhông tốn tiềnÍt thời gianKhông cần ý chí

Đổi câu "tôi sẽ làm việc này" thành "8 giờ sáng thứ Ba, ngồi vào bàn là viết phần mở đầu trước". Gộp 94 phép kiểm định lại, người viết theo cách này đạt mục tiêu nhiều hơn rõ rệt, mức tác động từ vừa đến lớn. …

2

Trước khi bắt tay vào làm, viết ra điều kiện dừng

Mức BLợi ích lớnThời gianKhông tốn tiềnÍt thời gianCần chút ý chí

Trước khi bắt đầu, viết sẵn một câu: tới ngày… tháng… mà chưa đạt chỉ tiêu… thì dừng. Gộp nhiều nghiên cứu lại, cách viết này đúng là giúp người ta rút ra khỏi việc chắc chắn không thành. …

3

Khi quyết định có làm tiếp hay không, chỉ nhìn phần còn phải bỏ ra và phần thu về sau này, không nhìn đã bỏ vào bao nhiêu

Mức BLợi ích vừaThời gianKhông tốn tiềnÍt thời gianCần chút ý chí

Tiền và thời gian đã bỏ vào khiến người ta muốn làm tiếp hơn. Gộp 98 bộ số liệu lại, xu hướng này có thật và ổn định. Vì vậy, khi xét có nên làm tiếp không, chỉ tính sau này còn phải bỏ ra bao nhiêu, còn thu về được bao nhiêu. …

4

Ước thời gian làm một việc theo thời gian thực tế của những việc cùng loại trước đây, đừng suy ra từ kế hoạch

Mức BLợi ích lớnThời gianKhông tốn tiềnÍt thời gianKhông cần ý chí

Sinh viên ước mình viết xong luận văn trong 33,9 ngày, thực tế mất 55,5 ngày, chỉ 29,7% làm xong đúng thời gian mình ước. Một nhóm khác được yêu cầu nhớ lại lần trước làm việc cùng loại mất bao lâu rồi mới ước. …

5

Gửi chương trình họp trước, không có chương trình thì không họp; đứng họp được thì đứng

Mức BLợi ích vừaThời gianKhông tốn tiềnÍt thời gianKhông cần ý chí

Buổi họp có gửi chương trình trước thì người dự dễ thấy buổi họp có ích hơn. Trong thí nghiệm, họp ngồi dài hơn họp đứng 34%, còn quyết định hai kiểu họp đưa ra thì tốt xấu như nhau.

6

Cắt bớt số cuộc họp; việc gì giải quyết được bằng văn bản, không cần trả lời cùng lúc, thì đừng họp

Mức BLợi ích lớnThời gianKhông tốn tiềnÍt thời gianCần chút ý chí

Trong ngày họp càng nhiều, người càng mệt, và càng thấy việc trong tay mình nhiều. Bỏ một cuộc họp thì thời gian tiết kiệm được đúng bằng độ dài cuộc họp đó, không hụt một phút.

7

Chia việc lớn thành việc con rồi mới ước thời gian, rồi mới bắt tay làm

Mức BLợi ích vừaThời gianKhông tốn tiềnÍt thời gianKhông cần ý chí

Khi ước thời gian, người ta không tự chia việc ra rồi tính từng phần. Liệt kê các việc con ra trước rồi mới ước thì đỡ ước thiếu đi một khúc. Chia ra rồi, bước nhỏ nào cũng làm ngay được, nên cũng đỡ trì hoãn.

8

Việc nào không có hạn chót từ bên ngoài thì tự đặt cho nó một ngày

Mới sửaMức BLợi ích lớnThời gianKhông tốn tiềnÍt thời gianCần chút ý chí

Khi có hạn chót do người khác đặt, 80,6% sinh viên làm xong trước hạn. Làm xong trong thời gian mình tự dự tính thì chỉ 38,7%. Lúc nào làm xong gần như bám theo hạn chót, ít liên quan tới con số mình ước. …

9

Coi trì hoãn là đang né cảm giác khó chịu, đừng coi là chưa đủ cố gắng

Mức ALợi ích vừaThời gianKhông tốn tiềnÍt thời gianCần chút ý chí

Việc đó khiến người ta khó chịu tới đâu, có thấy mình làm được không, có dễ bị thứ trước mắt kéo đi không, tự chủ mạnh hay yếu: mấy điều này liên quan tới trì hoãn mạnh nhất. …

10

Đặt thứ cần dùng ngay trong tầm tay, dời thứ không muốn đụng ra xa, đừng trông vào việc cố nhịn tại chỗ

Mức BLợi ích vừaThời gianKhông tốn tiềnÍt thời gianKhông cần ý chí

Đồ để xa hơn một chút thì người ta lấy ít đi một chút. Cùng một món ăn vặt, để xa ra thì lượng ăn giảm rõ, mức tác động vừa. Bày ít lựa chọn hơn thì người lấy cũng giảm rõ. …

11

Muốn ép mình làm được thì đặt tiền cược, nhưng trước hết hỏi mình có chịu cược không

Mức ALợi ích vừaThời gianTốn ítÍt thời gianCần chút ý chí

Muốn ép mình làm được, có thể chọn làm được thì nhận thưởng, hoặc đặt cọc trước, làm được mới trả lại cọc và cộng thêm thưởng. Trong số người chịu tham gia cả hai kiểu, nhóm đặt cọc làm được nhiều hơn 13 điểm phần trăm. …

12

Thói quen mới tính bằng tháng, đừng tính theo kiểu "21 ngày"

Mức BLợi ích vừaThời gianKhông tốn tiềnÍt thời gianCần nhiều ý chí

"21 ngày hình thành một thói quen" không có cơ sở. Một nghiên cứu theo dõi 12 tuần tính ra: để một việc thành phản xạ không cần nghĩ, người nhanh mất 18 ngày, người chậm mất 254 ngày. …

13

Trì hoãn đã ảnh hưởng tới cuộc sống thì dùng tài liệu tự trợ giúp có thử nghiệm ngẫu nhiên chứng minh — không nhất thiết phải tìm chuyên gia

🇻🇳 Việt hoáMức ALợi ích lớnThời gianTốn ítNhiều thời gianCần nhiều ý chí

Phần này lấy từ bản quangpao/HowToLiveBetter.

150 người chia ba nhóm: tự trợ giúp có người hướng dẫn, tự trợ giúp tự làm, và chờ. Sau 10 tuần, nhóm có hướng dẫn đạt d = 0,70 và nhóm tự làm đạt d = 0,50 trên thang trì hoãn; hai nhóm không khác nhau. …

14

Dùng lương giờ của mình để quyết định việc nhà nào thuê ngoài

🇻🇳 Việt hoáMức BLợi ích lớnThời gianTốn nhiềuÍt thời gianKhông cần ý chí

Phần này lấy từ bản quangpao/HowToLiveBetter.

Gộp 6.271 người ở 4 nước: ai tiêu tiền vào dịch vụ tiết kiệm thời gian thì hài lòng hơn. Nhưng ở Việt Nam, dọn nhà 2 giờ giá 192.000 đồng — 96.000 đồng/giờ, gần 4 lần lương tối thiểu giờ vùng I (25.500 đồng). …

15

Đặt giới hạn cứng cho video ngắn và lướt vô định

🇻🇳 Việt hoáMới sửaMức BLợi ích lớnThời gianKhông tốn tiềnÍt thời gianCần nhiều ý chí

Phần này lấy từ bản quangpao/HowToLiveBetter.

Bỏ Facebook 4 tuần trong một thử nghiệm ngẫu nhiên giải phóng 60 phút mỗi ngày, và vài tuần sau người ta vẫn dùng ít hơn 22%. Việt Nam có 85,6 triệu người dùng internet, chiếm 84,2% dân số. …

16

Không xem truyền hình và không đọc tin cuộn; tin cần thì xem theo khung giờ cố định

🇻🇳 Việt hoáMới sửaMức CLợi ích vừaThời gianKhông tốn tiềnÍt thời gianCần nhiều ý chí

Phần này lấy từ bản quangpao/HowToLiveBetter.

Ở Mỹ, người từ 15 tuổi xem truyền hình 2,6 giờ mỗi ngày — đúng một nửa trong 5,2 giờ thời gian rảnh. Đây là khoản thời gian lớn nhất trong ngày mà hầu như không ai cố ý tiêu. …

18

Chọn chỗ ở thì đặt thời gian đi làm lên trước, cắt thời gian một chiều

🇻🇳 Việt hoáMức BLợi ích lớnThời gianTốn nhiềuVừa thời gianKhông cần ý chí

Phần này lấy từ bản quangpao/HowToLiveBetter.

10 km ở Hà Nội mất 33 phút, ở TP.HCM 32 phút; giờ cao điểm là 44 và 40 phút (số 2025). Ở Đức, người đi làm xa hơn thấy cuộc sống tệ hơn, và khoản đó không được bù bằng lương hay nhà. Bớt 30 phút mỗi chiều là 5 giờ mỗi tuần.

Chỉ để tham khảo, không thay lời khuyên của bác sĩ hay luật sư. Mục nào dính luật, chế độ, giá cả của Trung Quốc đã được thay bằng nội dung Việt Nam (nhãn 🇻🇳 Việt hoá); bản dịch sát bản gốc để ở phần đối chiếu cuối mỗi mục.

© 2026 Phạm Xuân Hiếu · Built by /by_xuanhieu.org · Nội dung nguồn: CC BY 4.0 · Ghi công và giấy phép · Dịch từ bản gốc tiếng Trung của eternity4719 · Cập nhật 2026-11-10

Phím tắt

Gõ chữ bất kỳ là mở ô tìm kiếm, nên các lệnh dùng tổ hợp Option ⌥ + Shift ⇧ + phím (Windows: Alt + Shift + phím). Phím / và ? vẫn dùng một phím.

/ / Ctrl K
Mở tìm kiếm
a–z
Gõ chữ bất kỳ (không phải phím tắt) để bắt đầu tìm
Esc
Đóng hộp thoại, menu, danh mục
?
Mở bảng phím tắt này
↓ / ↑
Mục sau
AltShift
Mục sau
AltShift
Mục trước
AltShift
Chương sau / mục sau trên trang riêng
AltShift
Chương trước / mục trước
AltShift
Đánh dấu đã làm cho mục đang đọc
AltShift
Lưu mục đang đọc
AltShift
Nghe mục đang đọc
AltShift
Mục ngẫu nhiên
AltShift
Đổi sáng/tối
AltShift
Ẩn/hiện danh mục
AltShift
Mở bộ lọc
AltShift
Về trang chủ
AltShift
Mở công cụ
AltShift
Mở tự kiểm tra
AltShift
Bật/tắt sửa trực tiếp (admin)
AltShift
Chữ to hơn / nhỏ hơn / mặc định (+)
AltShift
Chữ to hơn / nhỏ hơn / mặc định (−)
AltShift
Chữ to hơn / nhỏ hơn / mặc định (0)

Giao diện và màu

Đăng nhập

Đăng nhập để mang theo những gì bạn đã lưu, đã làm và đã đọc sang mọi thiết bị. Không cần mật khẩu: nhập Gmail, nhận mã 6 số hoặc một đường dẫn, bấm là vào.