Đo huyết áp tại nhà; cao thì uống thuốc hạ xuống mức đích

Huyết áp tâm thu giảm 10 mmHg thì biến cố tim mạch chính giảm khoảng 20%, đột quỵ giảm 27%, suy tim giảm 28%, nguy cơ chết giảm 13%. Ở Việt Nam, 26,2% người từ 18 tuổi trở lên bị tăng huyết áp; nhóm 50 đến 69 tuổi cao nhất, 51,9%.

Chi phí

Một máy đo bắp tay loại phổ thông khoảng 700.000 đến 1.100.000 đồng, loại rẻ hơn có vài trăm nghìn. Đo một lần mất 1 phút. Thuốc hạ huyết áp thường vài chục đến vài trăm nghìn đồng mỗi tháng. Khó ở chỗ không có triệu chứng gì vẫn phải uống đều.

Lợi ích

Gộp 123 thử nghiệm với hơn 610.000 người: huyết áp tâm thu giảm 10 mmHg thì biến cố tim mạch chính giảm khoảng 20% (RR 0,80; 95% CI 0,77–0,83), đột quỵ giảm 27% (RR 0,73), suy tim giảm 28% (RR 0,72), tử vong chung giảm 13% (RR 0,87; 95% CI 0,84–0,91). Theo Điều tra quốc gia các yếu tố nguy cơ bệnh không lây nhiễm (STEPS) năm 2021, 26,2% người Việt Nam từ 18 tuổi trở lên bị tăng huyết áp, và nhóm 50 đến 69 tuổi có tỷ lệ cao nhất là 51,9%. Bộ Y tế khuyến cáo người từ 40 tuổi trở lên và người có nguy cơ cao nên đo huyết áp ít nhất mỗi năm một lần.

Ghi chú

Việc đầu tiên là đi đo một lần. Hạ xuống bao nhiêu là đủ (130 hay 140 mmHg) vẫn còn bàn, nhưng chuyện "biết mình bị tăng huyết áp và hạ nó xuống" thì không ai tranh cãi. Đo đúng cách: ngồi nghỉ 5 phút, lưng tựa, tay ngang tầm tim, không nói chuyện, đo 2 lần cách nhau 1 phút rồi lấy trung bình. Máy đo bắp tay thường đáng tin hơn máy đo cổ tay, đây là đánh giá của người biên soạn. Đừng tự bỏ thuốc khi huyết áp đã giảm về mức cần đạt, vì đó có thể là tác dụng của thuốc. Chưa kiểm chứng: thuốc hạ huyết áp thông thường được bảo hiểm y tế chi trả ở mức nào, nên bản này không nói.

Bản dịch sát bản gốc (Trung Quốc) để đối chiếu

Chi phí

Máy đo huyết áp điện tử 100 đến 200 nhân dân tệ. Đo một lần mất 1 phút. Phần lớn thuốc hạ áp tốn vài đến vài chục nhân dân tệ mỗi tháng. Cái khó là không có triệu chứng vẫn phải uống tiếp.

Nói đơn giản

Huyết áp tâm thu (số trên) cứ giảm 10 mmHg thì khả năng gặp biến cố tim mạch lớn giảm hai phần mười, đột quỵ giảm 27%. Suy tim giảm 28%, khả năng tử vong giảm 13%. Ở Trung Quốc, trong số người từ 35 đến 75 tuổi, 44,7% bị tăng huyết áp, thật sự kiểm soát được chỉ có 7,2%.

Lợi ích

Gộp 123 thử nghiệm, hơn 610.000 người để tính chung. Huyết áp tâm thu cứ giảm 10 mmHg thì biến cố tim mạch chính giảm khoảng hai phần mười. Giá trị gốc là RR = 0,80, khoảng tin cậy 95% từ 0,77 đến 0,83. Huyết áp tâm thu là số cao hơn trong hai số đo huyết áp. Đột quỵ giảm khoảng 27% (RR = 0,73). Suy tim giảm khoảng 28% (RR = 0,72). Tỷ lệ tử vong chung giảm 13% (RR = 0,87, khoảng tin cậy 95% từ 0,84 đến 0,91). Trung Quốc từng tầm soát 1,7 triệu người từ 35 đến 75 tuổi: 44,7% bị tăng huyết áp. Trong số này, người biết mình bị chiếm 44,7%, người đang điều trị chiếm 30,1%, người kiểm soát được chỉ có 7,2%

Mức bằng chứng

A

Ghi chú

Đi đo huyết áp một lần trước đã. Ở Trung Quốc, 10 người tăng huyết áp chưa tới 1 người kiểm soát được, nên đo lần này là một trong những việc đáng tiền nhất trong cuốn sách. Hạ xuống bao nhiêu thì đạt (130 hay 140) vẫn còn bàn, nhưng chuyện "biết mình tăng huyết áp và hạ nó xuống" thì không ai tranh cãi.

Phần này lấy từ bản luonglb/song-dang-tien.

Nguồn · 3

1. Ettehad D và cs (2016). Blood pressure lowering for prevention of cardiovascular disease and death: a systematic review and meta-analysis. Lancet. doi.org/10.1016/S0140-6736(15)01225-8
2. Trung tâm Kiểm soát bệnh tật Thành phố Hồ Chí Minh (2024), dẫn Điều tra STEPS 2021 và khuyến cáo của Bộ Y tế: "tỷ lệ mắc THA ở người trưởng thành từ 18 tuổi trở lên là 26,2%. Trong đó, nhóm tuổi từ 50 đến 69 tuổi có tỷ lệ mắc THA cao nhất với 51,9%" và "người trưởng thành từ 40 tuổi trở lên và người có nguy cơ cao mắc THA nên sàng lọc bằng cách đo huyết áp ít nhất mỗi năm một lần". hcdc.vn/ngay-the-gioi-phong-chong-tang-huyet-…
3. Giá máy đo huyết áp tham khảo. omronhealthcare-ap.com/HealthBlog/vn/Article/…