Phụ nữ từ 40 tuổi chụp nhũ ảnh tầm soát ung thư vú, 2 năm một lần

Chụp nhũ ảnh 2 năm một lần từ 40 đến 74 tuổi là khuyến cáo chính thức của Mỹ, xếp hạng B. Ở Việt Nam, ước tính năm 2024 có 25.711 ca ung thư vú mới và 10.609 ca tử vong. Từ 75 tuổi trở lên, và việc làm thêm siêu âm hoặc chụp MRI cho người có mô vú dày, hiện chưa đủ bằng chứng.

Chi phí

Một lần chụp nhũ ảnh (X-quang tuyến vú) khoảng 300.000 đến 500.000 đồng; siêu âm tuyến vú thêm khoảng 200.000 đến 300.000 đồng. Gói tầm soát trọn gói ở bệnh viện tư khoảng 1.200.000 đến 2.500.000 đồng. Hai năm đi một lần, mỗi lần khoảng nửa ngày.

Lợi ích

Lực lượng Đặc nhiệm Dịch vụ Dự phòng Hoa Kỳ (USPSTF), cơ quan chính thức đưa khuyến cáo sàng lọc của Mỹ, khuyến cáo mọi phụ nữ chụp nhũ ảnh mỗi 2 năm bắt đầu từ 40 tuổi và kéo dài đến 74 tuổi, xếp hạng B — nghĩa là chắc chắn vừa phải về một lợi ích thực tế vừa phải. Với phụ nữ từ 75 tuổi trở lên và với việc chụp thêm siêu âm hoặc MRI ở người có mô vú dày, USPSTF kết luận hiện chưa đủ bằng chứng để khuyến cáo hay phản đối, tức xếp hạng I. Theo ước tính GLOBOCAN 2024 của Cơ quan Nghiên cứu Ung thư Quốc tế, ung thư vú là ung thư đứng đầu ở nữ giới Việt Nam với khoảng 25.711 ca mới và 10.609 ca tử vong trong năm 2024, tỷ suất chuẩn hóa theo tuổi 38,5/100.000.

Ghi chú

Từ mấy tuổi bắt đầu chụp thì các nước không thống nhất; khuyến cáo của Mỹ là 40 tuổi, còn một số hướng dẫn khác lấy mốc 45 hoặc 50. Ai có mẹ, chị em gái hoặc con gái từng bị ung thư vú, hoặc mang đột biến BRCA, thì thuộc nhóm nguy cơ cao và phải hỏi bác sĩ chuyên khoa để có lịch riêng, thường bắt đầu sớm hơn và có thể kèm MRI; mục này không áp dụng cho nhóm đó. Chụp nhũ ảnh không phải xét nghiệm hoàn hảo: nó có thể dương tính giả, tức là phải làm thêm siêu âm, chọc hút hay sinh thiết rồi mới biết lành, và cũng có thể bỏ sót, đặc biệt ở người có mô vú dày. Tự khám vú không thay được nhũ ảnh, nhưng nếu thấy cục cứng, núm vú tụt hoặc chảy dịch, da vú đỏ hay sần như vỏ cam thì đi khám ngay, đừng chờ đến kỳ tầm soát. Về chi phí, tầm soát tự nguyện khi không có triệu chứng thường phải tự trả; khi đã có triệu chứng hoặc có chỉ định của bác sĩ thì áp dụng chế độ bảo hiểm y tế, nên hỏi trước ở nơi khám. Việt Nam chưa có chương trình tầm soát ung thư vú miễn phí toàn quốc; một số bệnh viện và địa phương có đợt tầm soát miễn phí, nên theo dõi thông báo của bệnh viện tỉnh hoặc trung tâm y tế.

Bản dịch sát bản gốc (Trung Quốc) để đối chiếu

Chi phí

Chụp nhũ ảnh mỗi lần hai ba trăm nhân dân tệ. Nhiều nơi có chương trình tầm soát miễn phí. Hai năm mất nửa ngày.

Nói đơn giản

Phụ nữ 40 đến 74 tuổi cứ hai năm chụp nhũ ảnh một lần, đây là điều khuyến nghị tầm soát chính thức của Mỹ ghi rõ. Từ 75 tuổi trở lên, và việc chụp thêm siêu âm, cộng hưởng từ cho người có mô vú dày, kết luận chính thức là bằng chứng chưa đủ. Gói khám sức khoẻ đòi thêm tiền cho mấy món này thì có thể không mua.

Lợi ích

Nhóm Đặc nhiệm Dịch vụ Phòng ngừa Hoa Kỳ (USPSTF) là cơ quan chính thức đưa ra khuyến nghị tầm soát ở Mỹ. Khuyến nghị hiện nay của họ là: "khuyến nghị phụ nữ 40 đến 74 tuổi chụp X-quang tuyến vú tầm soát hai năm một lần". Chụp X-quang tuyến vú chính là chụp nhũ ảnh (mammography) hay nói. Mức khuyến nghị của điều này là B. Với phụ nữ từ 75 tuổi trở lên, và việc chụp thêm siêu âm, cộng hưởng từ cho người có mô vú dày, họ đều đánh giá là "bằng chứng hiện có chưa đủ". Hướng dẫn tầm soát ung thư vú năm 2021 của Trung Quốc khuyến nghị phụ nữ nguy cơ trung bình bắt đầu từ 45 tuổi, cứ 1 đến 2 năm một lần. Phụ nữ nguy cơ cao bắt đầu từ 40 tuổi, mỗi năm một lần

Mức bằng chứng

A

Ghi chú

Bắt đầu kiểm tra từ tuổi nào thì mỗi nước một khác, hướng dẫn năm 2021 của Trung Quốc là nguy cơ trung bình bắt đầu từ 45 tuổi. Có cha mẹ, con cái hoặc anh chị em ruột từng bị ung thư vú, hoặc mang đột biến BRCA, là nhóm nguy cơ cao, phải gặp bác sĩ để có phác đồ riêng, mục này không áp dụng

Phần này lấy từ bản luonglb/song-dang-tien.

Nguồn · 2

1. US Preventive Services Task Force (2024). Breast Cancer: Screening, khuyến cáo cuối cùng ngày 30/4/2024: "The Task Force recommends that all women get screened for breast cancer every other year, starting at age 40 and continuing through age 74… This is a B grade"; với phụ nữ từ 75 tuổi trở lên và với siêu âm/MRI bổ sung ở người có mô vú dày: "not yet enough evidence", xếp hạng I. uspreventiveservicestaskforce.org/uspstf/reco…
2. Global Cancer Observatory (IARC, GLOBOCAN 2024). Viet Nam fact sheet: ung thư vú 25.711 ca mới, 10.609 ca tử vong, tỷ suất chuẩn hóa theo tuổi 38,5/100.000, đứng đầu ở nữ giới. gco.iarc.who.int/media/globocan/factsheets/po…