22

Coi ý nghĩ "người khác đòi tôi phải hoàn hảo" là triệu chứng, đừng coi là sự thật

Mức BLợi ích nhỏTuổi thọKhông tốn tiềnÍt thời gianCần chút ý chí

Người lúc nào cũng thấy "những người xung quanh đòi tôi phải hoàn hảo, không làm được là bị phủ nhận" dễ có ý nghĩ tự tử hơn. "Tôi tự đòi hỏi mình phải hoàn hảo" liên quan tới ý nghĩ tự tử yếu hơn nhiều, chỉ khoảng một phần ba kiểu trước. Trừ đi những ý nghĩ vốn đã có từ trước, cảm giác kiểu trước vẫn đi kèm với việc ý nghĩ tự tử nhiều lên về sau, chỉ là mức độ không lớn.

Chi phí
Không tốn tiền. Cái khó là coi ý nghĩ này là thứ cần xử lý, chứ không phải số đo chính xác về đòi hỏi thật của người khác.
Lợi ích
Gộp nhiều nghiên cứu lại tính (phân tích gộp): 45 nghiên cứu, N = 11.747, đối tượng là sinh viên đại học, sinh viên y, người lớn trong cộng đồng và bệnh nhân tâm thần, dùng mô hình hiệu ứng ngẫu nhiên. Dưới đây là tương quan trung bình có trọng số với ý nghĩ tự tử. Nỗi lo cầu toàn r = 0,28 (khoảng tin cậy 95% từ 0,24 đến 0,32; 42 nghiên cứu, 7.936 người). Nỗi lo cầu toàn là một nhóm gộp, gồm cầu toàn do xã hội áp đặt, để ý chuyện mắc lỗi, nghi ngờ việc mình làm, khoảng cách giữa thực tế và tiêu chuẩn… Trong đó riêng cầu toàn do xã hội áp đặt cũng là r = 0,28 (từ 0,25 đến 0,32; 30 nghiên cứu, 3.640 người). Theo đuổi sự hoàn hảo r = 0,10 (từ 0,07 đến 0,13; 31 nghiên cứu, 4.588 người), đây là nhóm gộp cầu toàn tự đặt cho mình và tiêu chuẩn cá nhân. Bị cha mẹ chỉ trích r = 0,20 (từ 0,11 đến 0,29). Xét tiếp liên quan với hành vi tự tử không thành. Nỗi lo cầu toàn r = 0,12 (từ 0,07 đến 0,17; 15 nghiên cứu, 5.275 người). Cầu toàn do xã hội áp đặt r = 0,19 (từ 0,08 đến 0,29; 8 nghiên cứu, 689 người). Xét tiếp phần theo dõi qua một thời gian. Trừ đi ý nghĩ tự tử đã có từ đầu, cầu toàn do xã hội áp đặt vẫn đi cùng chiều với ý nghĩ tự tử ở lần theo dõi sau, mức độ không lớn. Cầu toàn tự đặt cho mình và cầu toàn đòi hỏi người khác đều không thấy liên quan.
Ghi chú
Lý do xếp B: phần lớn nghiên cứu được gộp là bảng hỏi làm một lần, không thấy được cái nào có trước. Tương quan ở mức trung bình (r khoảng 0,28), đại khái chỉ giải thích được vài phần trăm tới một phần mười khác biệt. Thứ được đo là ý nghĩ tự tử và hành vi tự tử không thành, không phải bản thân cái chết, nên lợi ích được ghi là nhỏ theo kiểu "chỉ có chỉ số thay thế". Chính tác giả nghiên cứu cũng nói nhóm nỗi lo cầu toàn với hành vi tự tử không thành có vẻ bị sai lệch do công bố. Sai lệch do công bố là các nghiên cứu cho kết quả không đẹp không được đăng. Bù lại các nghiên cứu bị thiếu theo ước tính thì chiều hướng kết luận vẫn không đổi. Tiêu chuẩn cao tự nó không phải vấn đề, cũng không cần vì thế mà hạ yêu cầu. Khác nhau ở chỗ tiêu chuẩn từ đâu ra, và khi không đạt có thấy "con người mình thế là hết" hay không. Nó giống dự đoán bi quan ở mục 15 (coi những ý nghĩ kiểu "mọi chuyện chắc chắn sẽ tệ hơn" là triệu chứng), là thứ có thể xử lý như một triệu chứng. Có ý nghĩ tự tử thì gọi 12356 trước, để những thứ có thể gây chết người ra xa, xem chương 1 mục 25. Người bên cạnh để lộ ý nghĩ này thì bạn làm được gì, xem chương 8 mục 15. Sàng lọc trầm cảm cho con xem chương 30 mục 8.
Nguồn · 1
  1. Smith MM, Sherry SB, Chen S, Saklofske DH, Mushquash C, Flett GL, Hewitt PL (2018). The perniciousness of perfectionism: A meta-analytic review of the perfectionism-suicide relationship. Journal of Personality, 86(3), 522–542. doi.org/10.1111/jopy.12333

← Đọc cả chương: 3. Đừng phí sức

Chỉ để tham khảo, không thay lời khuyên của bác sĩ hay luật sư. Mục nào dính luật, chế độ, giá cả của Trung Quốc đã được thay bằng nội dung Việt Nam (nhãn 🇻🇳 Việt hoá); bản dịch sát bản gốc để ở phần đối chiếu cuối mỗi mục.

© 2026 Phạm Xuân Hiếu · Built by /by_xuanhieu.org · Nội dung nguồn: CC BY 4.0 · Ghi công và giấy phép · Dịch từ bản gốc tiếng Trung của eternity4719 · Cập nhật 2026-11-10

Phím tắt

Gõ chữ bất kỳ là mở ô tìm kiếm, nên các lệnh dùng tổ hợp Option ⌥ + Shift ⇧ + phím (Windows: Alt + Shift + phím). Phím / và ? vẫn dùng một phím.

/ / Ctrl K
Mở tìm kiếm
a–z
Gõ chữ bất kỳ (không phải phím tắt) để bắt đầu tìm
Esc
Đóng hộp thoại, menu, danh mục
?
Mở bảng phím tắt này
↓ / ↑
Mục sau
AltShift
Mục sau
AltShift
Mục trước
AltShift
Chương sau / mục sau trên trang riêng
AltShift
Chương trước / mục trước
AltShift
Đánh dấu đã làm cho mục đang đọc
AltShift
Lưu mục đang đọc
AltShift
Nghe mục đang đọc
AltShift
Mục ngẫu nhiên
AltShift
Đổi sáng/tối
AltShift
Ẩn/hiện danh mục
AltShift
Mở bộ lọc
AltShift
Về trang chủ
AltShift
Mở công cụ
AltShift
Mở tự kiểm tra
AltShift
Bật/tắt sửa trực tiếp (admin)
AltShift
Chữ to hơn / nhỏ hơn / mặc định (+)
AltShift
Chữ to hơn / nhỏ hơn / mặc định (−)
AltShift
Chữ to hơn / nhỏ hơn / mặc định (0)

Giao diện và màu

Đăng nhập

Đăng nhập để mang theo những gì bạn đã lưu, đã làm và đã đọc sang mọi thiết bị. Không cần mật khẩu: nhập Gmail, nhận mã 6 số hoặc một đường dẫn, bấm là vào.