Chó ra đường phải có dây và rọ mõm; chó cắn thì chủ phải đền

Chó cắn thì chủ phải đền, kể cả khi chủ không có lỗi; chỉ khi người bị cắn hoàn toàn có lỗi mới được miễn. Không xích, không rọ mõm khi ra đường là bị phạt, và không tiêm phòng dại cũng bị phạt. Đền theo thiệt hại thật, không theo mức cố định.

Chi phí

Một sợi dây và một cái rọ mõm, vài chục nghìn. Tiêm phòng dại theo lịch của cơ quan thú y địa phương và khám định kỳ thì tốn hơn, tuỳ phòng khám. Không tiêm phòng dại bị phạt 1.000.000 đến 2.000.000 đồng; thả rông trong đô thị hoặc nơi công cộng bị phạt 500.000 đến 1.000.000 đồng; để chó gây thương tích cho người khác thì bị phạt 2.000.000 đến 3.000.000 đồng.

Lợi ích

Giữ chó an toàn khi ra nơi công cộng và tiêm phòng đầy đủ giúp bảo vệ người xung quanh. Nếu xảy ra sự cố, thông tin về chủ nuôi, tình trạng con vật và thiệt hại cần được ghi lại.

Pháp luật Việt Nam

Bộ luật Dân sự 91/2015/QH13 Điều 603 khoản 1: "Chủ sở hữu súc vật phải bồi thường thiệt hại do súc vật gây ra cho người khác"; người chiếm hữu, sử dụng súc vật phải bồi thường trong thời gian chiếm hữu, sử dụng. Khoản 2: nếu người thứ ba hoàn toàn có lỗi làm cho súc vật gây thiệt hại thì người thứ ba bồi thường; cùng có lỗi thì liên đới. Khoản 3: súc vật bị chiếm hữu, sử dụng trái pháp luật gây thiệt hại thì người chiếm hữu trái pháp luật bồi thường; chủ sở hữu có lỗi trong việc để bị chiếm hữu trái pháp luật thì liên đới. Điều 584 khoản 2: người gây thiệt hại không phải bồi thường khi thiệt hại phát sinh do sự kiện bất khả kháng hoặc "hoàn toàn do lỗi của bên bị thiệt hại". Điều 585 khoản 1: thiệt hại thực tế phải được bồi thường "toàn bộ và kịp thời"; khoản 2: có thể được giảm mức bồi thường nếu không có lỗi hoặc chỉ có lỗi vô ý mà thiệt hại quá lớn so với khả năng kinh tế; khoản 4: bên bị thiệt hại có lỗi thì "không được bồi thường phần thiệt hại do lỗi của mình gây ra". Nghị định 204/2026/NĐ-CP về xử phạt trong lĩnh vực thú y, Điều 8 khoản 2 điểm a: phạt 1.000.000 đến 2.000.000 đồng với hành vi không tiêm phòng vắc-xin phòng bệnh Dại cho động vật bắt buộc phải tiêm phòng; điểm b cùng khoản: cùng khung đó với hành vi không đeo rọ mõm hoặc không xích giữ chó, không có người dắt khi đưa chó ra nơi công cộng. Nghị định 282/2025/NĐ-CP (thay Nghị định 144/2021) Điều 8 khoản 1 điểm b: thả rông động vật nuôi trong đô thị hoặc nơi công cộng thì phạt cảnh cáo hoặc 500.000 đến 1.000.000 đồng; khoản 2 điểm c: để động vật nuôi gây thương tích hoặc gây thiệt hại tài sản cho tổ chức, cá nhân khác thì phạt 2.000.000 đến 3.000.000 đồng. Luật Thú y 79/2015/QH13 Điều 15 khoản 4: động vật "phải được phòng bệnh bắt buộc đối với bệnh truyền nhiễm nguy hiểm theo yêu cầu của cơ quan quản lý chuyên ngành thú y".

Ghi chú

Vì sao mức B: các quy định dân sự và khung phạt hành chính đều nằm trong văn bản; mức này nói về luật, không nói rằng mọi vụ chó cắn đều đòi được tiền. Quan niệm sai hay gặp là "chó nhà em hiền, với lại nó bị trêu" — cái "hiền" không phải căn cứ pháp lý nào, còn "bị trêu" chỉ có tác dụng khi chứng minh được người bị cắn hoàn toàn có lỗi, đúng như Điều 584 khoản 2. Bốn cái bẫy Việt Nam. Một: không mua bảo hiểm trách nhiệm dân sự cho chó, nên toàn bộ viện phí, tiêm phòng, mất thu nhập trả từ túi mình, và Điều 585 khoản 1 đòi bồi thường "toàn bộ". Hai: người trông chó hộ — bạn cùng phòng, người giữ xe, người dắt chó đi dạo — cũng là "người chiếm hữu, sử dụng" nên cũng phải đền theo Điều 603 khoản 1, đừng nghĩ chỉ chủ mới trả. Ba: nuôi chó trong chung cư rồi thả ra hành lang, thang máy: đó là nơi công cộng, thiếu rọ mõm và dây là đủ để bị phạt, chưa cần ai bị cắn. Bốn: đăng ký nuôi chó không có quy định chung toàn quốc trong luật hiện hành, mỗi tỉnh một kiểu, nên đừng tin lời "làm giấy ở phường là xong" mà hãy hỏi thẳng Uỷ ban nhân dân xã, phường nơi mình ở. Mục này không có nghĩa là cứ bị chó cắn thì đòi được mọi thứ; toà chỉ tính thiệt hại chứng minh được bằng hoá đơn, giấy ra viện và bảng lương, và phần lỗi của chính người bị cắn thì bị trừ.

Bản dịch sát bản gốc (Trung Quốc) để đối chiếu

Chi phí

Một sợi dây vài chục nhân dân tệ. Tiêm vắc-xin dại và đăng ký cho chó cũng mất tiền, mỗi nơi thu khác nhau. Cái khó là lần nào ra ngoài cũng nhớ dắt dây, đến hạn nhớ đưa chó đi tiêm.

Nói đơn giản

Chó cắn người thì về nguyên tắc bạn có lỗi hay không đều phải bồi thường, chỉ khi chứng minh được người kia cố ý hoặc có lỗi nặng mới được bồi thường ít hơn hoặc không phải bồi thường. Không dắt dây thì chỉ còn lại một lý do được giảm nhẹ là "người kia cố ý", nặng hơn còn có thể bị tạm giữ. Chó không tiêm phòng dại theo quy định thì bị buộc sửa, còn có thể bị phạt tiền. Chó dữ thuộc loại cấm nuôi mà cắn người thì không có bất kỳ lý do miễn trách nhiệm nào.

Lợi ích

Con vật nhà nuôi làm người khác bị thương thì người nuôi hoặc người đang trông nó lúc đó phải bồi thường, luật gọi là chịu trách nhiệm bồi thường do xâm phạm. Chỉ khi chứng minh được người bị thương tự cố ý trêu chọc, hoặc có lỗi nặng, mới được không bồi thường hoặc bồi thường ít hơn. Còn nếu vi phạm quy định quản lý, không có biện pháp an toàn, ví dụ phải dắt dây mà không dắt, thì chỉ còn một lý do được giảm nhẹ là "người bị xâm phạm cố ý". Chó dữ thuộc loại cấm nuôi mà làm người khác bị thương thì không có lý do nào để miễn trách nhiệm. Điều 89 Luật Xử phạt Quản lý Trị an (Trung Quốc) quy định: không có biện pháp an toàn với con vật, để nó làm người khác bị thương, thì phạt đến 1.000 nhân dân tệ. Nặng hơn thì tạm giữ từ 5 đến 10 ngày. Điều 30 Luật Phòng dịch động vật (Trung Quốc) yêu cầu nuôi chó phải tiêm vắc-xin dại định kỳ theo quy định. Sau đó cầm giấy chứng nhận tiêm phòng do cơ sở khám chữa bệnh động vật (như bệnh viện thú cưng) cấp, đi đăng ký nuôi chó ở nơi mình sống. Dắt chó ra ngoài phải đeo thẻ chó và buộc dây theo quy định. Điều 92 của cùng luật này quy định, không tiêm phòng dại cho chó theo quy định thì cơ quan nông nghiệp – nông thôn buộc sửa trong thời hạn. Có thể phạt đến 1.000 nhân dân tệ. Quá hạn vẫn không sửa thì phạt từ 1.000 đến 5.000 nhân dân tệ, và uỷ thác cơ sở khám chữa bệnh động vật… xử lý thay, chi phí do bạn trả

Mức bằng chứng

A

Ghi chú

Tiền bồi thường khi chó cắn người gồm tiền thuốc men, tiền mất thu nhập do nghỉ việc, vắc-xin dại và globulin miễn dịch. Bỏ mặc chó cũng không thoát trách nhiệm: chó bị bỏ rơi, đi lạc mà cắn người trong thời gian đó vẫn tính cho người nuôi cũ. Luật Phòng dịch động vật giao cho từng tỉnh, khu tự trị, thành phố trực thuộc trung ương quy định cách quản lý phòng dịch cho chó nuôi. Đăng ký ở đâu, thu bao nhiêu, bao lâu tiêm một lần, xem quy định quản lý nuôi chó ở địa phương. Bị cắn rồi thì xử lý thế nào, xem chương 13 mục 13 (bị chó, mèo cắn).

Phần này lấy từ bản luonglb/song-dang-tien.

Nguồn · 4

1. Bộ luật Dân sự 91/2015/QH13 (Điều 584, 585, 603), Công báo số 1245+1246 ngày 28/12/2015, tr. 50–51 và tr. 56: congbao.chinhphu.vn/van-ban/luat-so-91-2015-q…
2. Nghị định 204/2026/NĐ-CP ngày 11/6/2026 (Điều 8 khoản 1, khoản 2 điểm a và b; Điều 50), bản ký PDF: datafiles.chinhphu.vn/cpp/files/vbpq/2026/6/2…
3. Nghị định 282/2025/NĐ-CP (Điều 8 khoản 1 điểm b, khoản 2 điểm c), Công báo số 1583+1584 ngày 17-11-2025: congbao.chinhphu.vn/van-ban/nghi-dinh-so-282-…
4. Luật Thú y 79/2015/QH13, bản hợp nhất 80/VBHN-VPQH (Điều 15), tr. 14: datafiles.chinhphu.vn/cpp/files/vbpq/2026/3/8…. Tra ngày 2/11/2026.