Giận ai cũng đừng đánh vào người không liên quan

Việt Nam không có tội danh riêng cho việc lái xe lao vào đám đông hay cầm dao giữa chợ. Làm chết người thì xử về tội giết người: khung thường từ 7 năm tù, giết từ 2 người trở lên thì 12 năm đến tử hình, và dù chưa ai bị thương thì người làm vẫn bị truy tố.

Chi phí

Không mất tiền để dừng lại. Cái mất là tự do, và mất theo năm: một vụ lao xe vào đám đông hay cầm dao giữa chợ được xử về tội giết người, không phải tội giao thông, nên không có khung nào dưới mức tù có thời hạn vài năm. Thêm vào đó là án phí, tiền bồi thường cho gia đình nạn nhân và việc cả nhà bạn phải sống với tên mình trên bản án.

Lợi ích

Đừng kéo người không liên quan vào mâu thuẫn. Bạo lực trong lúc mất kiểm soát có thể gây hậu quả không thể đảo ngược cho cả nạn nhân và gia đình.

Pháp luật Việt Nam

Bộ luật Hình sự Điều 123 khoản 2: giết người không thuộc các tình tiết của khoản 1 thì phạt tù 7 năm đến 15 năm. Khoản 1: giết 2 người trở lên (điểm a), hoặc giết bằng phương pháp có khả năng làm chết nhiều người (điểm l) thì phạt 12 năm đến 20 năm, tù chung thân hoặc tử hình. Khoản 3: chuẩn bị phạm tội giết người phạt 1 năm đến 5 năm. Nếu nạn nhân chỉ bị thương thì người gây thương tích bị xử theo Điều 134 với các khung 6 tháng đến 3 năm, 2 năm đến 6 năm, 5 năm đến 10 năm tuỳ tỷ lệ tổn thương cơ thể. Nếu hoàn toàn vô ý thì chuyển sang Điều 260 (vi phạm quy định về tham gia giao thông đường bộ), khung nhẹ hơn hẳn, nhưng chỉ khi không chứng minh được ý định.

Ghi chú

Hai quan niệm sai là "tôi cũng định chết, chết luôn thì toà cũng không làm gì được tôi nữa" và "chưa chết ai thì chỉ là tai nạn giao thông". Cả hai đều sai. Ý định chết không phải tình tiết giảm nhẹ, còn chết hay chưa chết chỉ đổi khung, không đổi tội danh. Ba cái bẫy ở Việt Nam. (1) Say rồi lái vào đám đông mà khai "không nhớ gì" không tự động thành vô ý: camera, lịch sử tìm kiếm, tin nhắn trước đó được dùng để chứng minh ý chí, và một bài đăng "tôi sẽ cho tất cả biết tay" là chứng cứ. (2) Nhắn tin hoặc gọi điện doạ giết trước khi làm là hành vi riêng, bị xử theo tội đe dọa giết người, và cũng là chứng cứ cho vụ sau. (3) Quay clip, phát trực tiếp lúc gây án vừa là tình tiết tăng nặng, vừa làm mất mọi khả năng xin giảm nhẹ; người thân đăng lại cũng bị xử lý. Mục này không nói ai từng có ý nghĩ đó là tội phạm: ý nghĩ không bị xử, và đi khám, điều trị, nhờ người giữ hộ hung khí là việc nên làm (mục 14), nhưng hành vi thì bị xử rất nặng.

Bản dịch sát bản gốc (Trung Quốc) để đối chiếu

Chi phí

Không tốn tiền. Khó ở chỗ đè được ý nghĩ đó xuống khi đang cơn giận.

Nói đơn giản

Lái xe lao vào đám đông, hành hung ở nơi công cộng, bị kết tội gây nguy hiểm cho an toàn công cộng bằng phương pháp nguy hiểm (Trung Quốc). Không làm ai bị thương cũng từ ba năm tù trở lên. Có người chết là từ mười năm tù trở lên, chung thân hoặc tử hình. Phàn Duy Thu bất mãn với việc chia tài sản khi ly hôn, lái xe lao vào đám người đang tập thể dục ở Trung tâm Thể thao Chu Hải, làm 35 người chết, 43 người bị thương, đã bị thi hành án tử hình.

Lợi ích

Điều 114 刑法 (Bộ luật Hình sự Trung Quốc): "Người nào phóng hoả, gây vỡ đê, gây nổ, bỏ chất độc, chất phóng xạ, mầm bệnh truyền nhiễm… hoặc dùng phương pháp nguy hiểm khác gây nguy hiểm cho an toàn công cộng, chưa gây hậu quả nghiêm trọng, thì bị xử tù từ ba năm đến mười năm". Không làm ai bị thương cũng từ ba năm trở lên. Điều 115: làm người khác bị thương nặng, chết, hoặc gây thiệt hại lớn cho tài sản công, tư, thì bị xử tù từ mười năm trở lên, tù chung thân hoặc tử hình. Án lệ chính thức: Phàn Duy Thu vì hôn nhân đổ vỡ, cuộc sống thất bại, lại bất mãn với kết quả chia tài sản khi ly hôn, "quyết định dùng cách lái xe lao vào đám đông để trút hận riêng". Tối 11/11/2024, hắn lái xe lao vào đám người đang tập thể dục ở Trung tâm Thể thao thành phố Chu Hải. Vụ này làm 35 người chết, 43 người bị thương. Sơ thẩm xử tử hình về tội gây nguy hiểm cho an toàn công cộng bằng phương pháp nguy hiểm, tước quyền chính trị suốt đời. Ngày 20/1/2025, được Toà án Nhân dân Tối cao (Trung Quốc) phê chuẩn thi hành. Hắn bất mãn với kết quả chia tài sản khi ly hôn, nhưng người bị đâm lại là những người chạy bộ hắn không hề quen (áp dụng toàn Trung Quốc)

Mức bằng chứng

A

Ghi chú

"Đằng nào tôi cũng chẳng muốn sống nữa" không phải là lý do được giảm án. Báo cáo công tác năm 2025 của Toà án Nhân dân Tối cao (Trung Quốc) nói về loại án này là "với kẻ tội ác tày trời thách thức giới hạn cuối cùng của pháp luật và đạo đức, kiên quyết trừng trị nghiêm, nặng, nhanh theo pháp luật". Chỉ mới tuyên bố thôi cũng đã vi phạm pháp luật. Tuyên bố sẽ phóng hoả, gây nổ, bỏ độc, làm rối trật tự công cộng, thì tạm giữ hành chính 5 đến 10 ngày, còn có thể phạt tới 1.000 nhân dân tệ. Viết thư đe doạ, hoặc dùng cách khác đe doạ an toàn thân thể người khác, cũng vi phạm pháp luật. Trường hợp này tạm giữ tới 5 ngày, hoặc phạt tới 1.000 nhân dân tệ. Hai điều này tính theo Luật Xử phạt Quản lý Trị an Trung Quốc áp dụng từ 01/01/2026. Ý nghĩ đã đi tới bước này thì xem mục 14 (nảy ra ý nghĩ "kéo người chết chung" thì xử lý như bệnh cấp cứu).

Phần này lấy từ bản luonglb/song-dang-tien.

Nguồn · 1

1. Bộ luật Hình sự, văn bản hợp nhất 135/VBHN-VPQH (Điều 123, 134, 260) — datafiles.chinhphu.vn/cpp/files/vbpq/2025/9/1… . Tra ngày 2/11/2026.