Bị thi hành án thì khai thật tài sản, trả được bao nhiêu trả bấy nhiêu, đừng sang tên cho người thân

Bị thi hành án thì khai thật và trả được bao nhiêu trả bấy nhiêu. Giấu tài sản, sang tên cho người thân hay bán rẻ để khỏi trả là tẩu tán tài sản: hình phạt riêng từ 02 năm đến 05 năm tù. Còn nếu thật sự không có gì thì cứ khai đúng, không ai bắt bạn đi vay để trả.

Chi phí

Không mất tiền để khai. Phải có mặt theo giấy triệu tập, kê khai tài sản và thu nhập đúng sự thật, chịu trách nhiệm về lời khai của mình. Nếu muốn trả dần thì làm việc với người được thi hành án để thoả thuận, rồi đề nghị cơ quan thi hành án ghi nhận. Riêng việc khai thì chỉ mất thời gian và uy tín, không tốn thêm tiền.

Lợi ích

Khi phải thi hành án, kê khai trung thực và hợp tác theo quyết định giúp tránh phát sinh thêm trách nhiệm. Không chuyển tài sản sang tên người thân để né nghĩa vụ.

Pháp luật Việt Nam

Luật Thi hành án dân sự 26/2008/QH12, bản hợp nhất 115/VBHN-VPQH. Điều 45 khoản 1: thời hạn tự nguyện thi hành là 10 ngày kể từ ngày nhận quyết định thi hành án. Điều 44 khoản 1: người phải thi hành án "phải kê khai trung thực, cung cấp đầy đủ thông tin về tài sản, thu nhập, điều kiện thi hành án và phải chịu trách nhiệm về việc kê khai của mình". Điều 44 khoản 2: khi chưa có điều kiện thi hành thì ít nhất 06 tháng một lần chấp hành viên phải xác minh lại. Điều 71 liệt kê sáu biện pháp cưỡng chế, gồm khấu trừ tiền trong tài khoản, trừ vào thu nhập, kê biên và xử lý tài sản kể cả tài sản đang do người thứ ba giữ. Điều 78 khoản 3: mức trừ cao nhất vào tiền lương, tiền công, lương hưu là 30% tổng số tiền nhận hằng tháng. Điều 87 liệt kê tài sản không được kê biên: lương thực thiết yếu, thuốc, vật dụng của người tàn tật, đồ thờ cúng thông thường, công cụ lao động giá trị không lớn, đồ dùng sinh hoạt cần thiết — danh sách này không có nhà ở duy nhất. Điều 380 Bộ luật Hình sự 100/2015/QH13: có điều kiện mà không chấp hành thì bị phạt tù từ 03 tháng đến 02 năm; phạm tội có tẩu tán tài sản thì từ 02 năm đến 05 năm, và còn có thể bị phạt tiền từ 5.000.000 đồng đến 50.000.000 đồng.

Ghi chú

Quan niệm sai là "cứ chuyển hết sang tên vợ, con, anh em hoặc công ty thì toà không tìm ra". Không tìm ra thì cái án vẫn treo đó, và khi tìm ra thì hành vi chuyển đó chính là tình tiết tẩu tán tài sản trong Điều 380 khoản 2 — khung hình phạt nhảy từ 03 tháng đến 02 năm lên 02 năm đến 05 năm. Ba bẫy Việt Nam. (1) Tưởng nhà ở duy nhất không bị kê biên: Điều 87 chỉ bảo vệ đồ sinh hoạt cần thiết, lương thực, thuốc, công cụ lao động giá trị không lớn; nhà vẫn nằm trong diện kê biên. (2) Tưởng "không có tiền là hết chuyện": hồ sơ chuyển sang trạng thái chưa có điều kiện thi hành, 06 tháng một lần chấp hành viên xác minh lại, và khoản nợ vẫn tính lãi chậm trả cho tới khi trả xong. (3) Người thân đứng ra nhận tài sản giúp, rồi bị kê biên chính tài sản đó vì Điều 71 cho phép kê biên cả tài sản đang do người thứ ba giữ. Mục này không có nghĩa là cứ khai hết là xong: khai đúng chỉ giữ bạn khỏi tội không chấp hành án, còn nợ thì vẫn phải trả, và cách duy nhất để hết nợ là trả hoặc thoả thuận được với người được thi hành án.

Bản dịch sát bản gốc (Trung Quốc) để đối chiếu

Chi phí

Không tốn tiền. Báo cáo tài sản theo yêu cầu của toà: hiện có những gì, và trong một năm trước ngày nhận thông báo thi hành án có những gì. Trả được thì trả trước. Không trả nổi thì thương lượng hoà giải, trả góp với người yêu cầu thi hành án, tức bên đòi nợ.

Nói đơn giản

Đem nhà cho không hoặc chuyển nhượng giả cho công ty, chuyển tiền cho người thân bạn bè, để bản án không thi hành được, thì là tội không chấp hành bản án, quyết định (Trung Quốc). Tội này xử tới 3 năm tù, đặc biệt nghiêm trọng thì 3 đến 7 năm. Người thân bạn bè biết rõ mà vẫn giúp giấu tiền, sang tên thì bị tính là đồng phạm, tiền vẫn bị truy thu. Từ chối báo cáo hoặc báo cáo gian dối tài sản, cá nhân có thể bị phạt tới 100.000 nhân dân tệ, tạm giữ tới 15 ngày.

Lợi ích

Bản thân việc tẩu tán tài sản đã là trường hợp cấu thành tội. Uỷ ban Thường vụ Quốc hội Trung Quốc từng giải thích Điều 313 刑法 (Bộ luật Hình sự Trung Quốc). Bản giải thích đưa thẳng việc "người phải thi hành án che giấu, tẩu tán, cố ý huỷ hoại tài sản hoặc chuyển nhượng tài sản không lấy tiền, chuyển nhượng tài sản với giá thấp rõ ràng bất hợp lý, khiến bản án, quyết định không thể thi hành" vào danh sách "có khả năng thi hành mà không thi hành, tình tiết nghiêm trọng". Giấu tiền, chuyển tiền, cố ý đập đồ của mình, cho không, bán rẻ, để bản án không thi hành được, đều tính. Giải thích năm 2024 của hai viện (Toà án Nhân dân Tối cao và Viện Kiểm sát Nhân dân Tối cao Trung Quốc) bổ sung thêm mười trường hợp. Trong đó có việc dùng hoà giải giả, chuyển nhượng giả để định đoạt quyền tài sản của mình. Cũng có việc mua tài sản của người khác với giá cao rõ ràng bất hợp lý, bảo lãnh cho khoản nợ của người khác. Đây đều là cố ý rút rỗng tài sản lẽ ra dùng để trả nợ của mình. Tội không chấp hành bản án, quyết định xử tới 3 năm tù. Tình tiết đặc biệt nghiêm trọng thì xử 3 đến 7 năm kèm phạt tiền. Đặc biệt nghiêm trọng là các trường hợp: dùng kiện tụng giả, trọng tài giả, công chứng giả để cản trở thi hành án. Tụ tập đông người xông vào hiện trường thi hành án. Vây, giữ, đánh người thi hành án. Vì không thi hành án mà khiến người yêu cầu thi hành án tự sát, tự gây thương tích. Người ngoài không phải đương sự vụ án, biết rõ tình hình mà vẫn thông đồng, giúp giấu tiền, sang tên, thì bị xử là đồng phạm tội này. Tài sản bị định đoạt trái pháp luật phải bị truy thu (lấy lại) theo luật hoặc buộc trả lại, bồi thường. Ra tay tẩu tán sau khi bị đơn nhận thông báo tham gia tố tụng và trước khi bản án có hiệu lực, cũng tính như vậy. Về dân sự, cho không và chuyển nhượng với giá thấp rõ ràng bất hợp lý thì người đòi nợ có thể xin toà huỷ việc chuyển nhượng đó. Từ chối báo cáo hoặc báo cáo gian dối tài sản, toà có thể phạt tiền, với cá nhân tới 100.000 nhân dân tệ. Cũng có thể tạm giữ tới 15 ngày (áp dụng toàn Trung Quốc, giải thích của hai viện từ tháng 12/2024)

Mức bằng chứng

A

Ghi chú

Mẹo truyền trên mạng "đem nhà treo dưới tên công ty làm ký túc xá nhân viên, tiền chuyển hết cho người thân" không phải là kẽ hở, mà đúng là việc cho không và chuyển nhượng giả mà giải thích tư pháp (Trung Quốc) gọi tên. Người thân và công ty giúp bạn làm bị tính là đồng phạm, tài sản cần lấy lại vẫn bị lấy lại. Ngược lại, thật sự không có tiền thì không cấu thành tội này. Khi xét bạn có "có tiền mà không trả" hay không, phải trừ trước khoản chi tiêu cần thiết cho cuộc sống của bạn và người nhà bạn phải nuôi. Trả một phần hoặc toàn bộ trước khi viện kiểm sát truy tố, tình tiết lại nhẹ, thì có thể không bị truy tố. Trả trước khi có bản án sơ thẩm thì có thể được xử nhẹ, thậm chí miễn hình phạt. Bị đưa vào danh sách, bị hạn chế tiêu dùng thì làm gì, xem mục 21 (bị hạn chế tiêu dùng hoặc bị đưa vào danh sách thất tín). Thực hiện xong rồi thì phục hồi thế nào, xem chương 7 mục 19 (từng vào danh sách thất tín thì làm lại thế nào).

Phần này lấy từ bản luonglb/song-dang-tien.

Nguồn · 2

1. Luật Thi hành án dân sự 26/2008/QH12 sửa đổi bởi Luật 64/2014/QH13, bản hợp nhất 115/VBHN-VPQH (Điều 44, 45, 46, 71, 78, 87): datafiles.chinhphu.vn/cpp/files/vbpq/2025/9/1…
2. Bộ luật Hình sự 100/2015/QH13 sửa đổi bởi Luật 12/2017/QH14, bản hợp nhất 135/VBHN-VPQH (Điều 380): datafiles.chinhphu.vn/cpp/files/vbpq/2025/9/1…. Tra ngày 2/11/2026.