Đừng kiêng canxi để phòng sỏi thận

Người từng bị sỏi canxi oxalat hay bị khuyên ăn ít canxi, kết quả thử nghiệm lại ngược hẳn. Nam giới bị sỏi tái phát nhiều lần ăn canxi bình thường, đồng thời ăn ít đạm động vật và muối, trong năm năm số người tái phát chỉ bằng một nửa nhóm ăn ít canxi. Hướng dẫn của Anh cũng ghi rõ không hạn chế canxi.

Chi phí

Không tốn tiền. Ngược lại còn đỡ việc, không phải ngày nào cũng dè chừng thứ gì có canxi.

Lợi ích

Một thử nghiệm ngẫu nhiên có đối chứng kéo dài 5 năm lấy 120 nam giới bị sỏi canxi oxalat tái phát nhiều lần, nước tiểu lại nhiều canxi (gọi là tăng canxi niệu vô căn). Họ được chia ngẫu nhiên hai nhóm. Một nhóm ăn canxi bình thường, mỗi ngày 30 mmol. Nhóm này đồng thời ăn ít đạm động vật (mỗi ngày 52 g), ăn ít muối (mỗi ngày 50 mmol natri clorua). Nhóm kia ăn chế độ ít canxi truyền thống, mỗi ngày 10 mmol. Trong 5 năm, số người tái phát là 12/60 so với 23/60. Nguy cơ tương đối chưa hiệu chỉnh 0,49 (khoảng tin cậy 95% từ 0,24 đến 0,98, là khoảng dao động đáng tin), P = 0,04, nhóm ăn canxi bình thường chỉ có nửa nguy cơ tái phát. Trong thời gian theo dõi, canxi trong nước tiểu của cả hai nhóm đều giảm khoảng 170 mg mỗi ngày. Nhưng oxalat thải qua nước tiểu thì khác nhau. Nhóm ít canxi trung bình tăng 5,4 mg mỗi ngày, nhóm canxi bình thường trung bình giảm 7,2 mg mỗi ngày. Hướng dẫn NG118 của NICE (Anh) điều 1.8.1 ghi rõ: không hạn chế lượng canxi ăn vào mỗi ngày. Người lớn giữ 700 đến 1.200 mg mỗi ngày. Trẻ em, thiếu niên theo tuổi 350 đến 1.000 mg mỗi ngày. Kiêng canxi trông có vẻ đáng vì trực giác "sỏi làm bằng canxi thì ăn ít canxi đi".

Ghi chú

Còn tranh cãi: thử nghiệm này chỉ làm trên nam giới, lại đều là người bị sỏi canxi oxalat tái phát nhiều lần, nước tiểu nhiều canxi, không thể áp thẳng cho mọi loại sỏi. Ngoài ra nhóm thử nghiệm đổi cùng lúc ba thứ: ăn canxi bình thường, ít đạm động vật, ít muối, nên không thể ghi hết lợi ích cho riêng việc "không kiêng canxi". Ít muối và ít đạm động vật cũng có thể đang có tác dụng. Thứ cần gạt đi là "chủ động kiêng đồ có canxi", không phải "nên bổ sung thêm canxi". Ở đây đổi là canxi trong ba bữa ăn, viên canxi bổ sung là chuyện khác; người từng bị sỏi có nên uống viên bổ sung không thì hỏi bác sĩ điều trị. Phần uống nhiều nước xem chương 16 mục 8 (sau sỏi thận uống đủ 2,5–3 lít nước mỗi ngày).

Nguồn · 2

1. Borghi L, Schianchi T, Meschi T, et al. (2002). Comparison of two diets for the prevention of recurrent stones in idiopathic hypercalciuria. New England Journal of Medicine, 346(2), 77-84. doi.org/10.1056/NEJMoa010369
2. National Institute for Health and Care Excellence (2019). Renal and ureteric stones: assessment and management. NICE guideline NG118, điều 1.8.1. nice.org.uk/guidance/ng118/chapter/Recommenda…