Chứng chỉ kế toán phải thi, và thi đạt chưa đủ để mở dịch vụ kế toán

Chứng chỉ kế toán viên chỉ cấp sau khi thi đạt; bằng đại học chuyên ngành là điều kiện dự thi, không thay được kỳ thi. Có chứng chỉ vẫn phải đủ 36 tháng công tác mới được đăng ký hành nghề. Công chức, viên chức thì không được đăng ký hành nghề, dù đã có chứng chỉ.

Chi phí

Lệ phí thi và lệ phí cấp chứng chỉ theo mức Bộ Tài chính quy định, cộng tiền tài liệu ôn; tính ra không lớn so với một khoá học nghề. Cái đắt là thời gian: ôn để thi đạt, rồi sau khi có chứng chỉ còn phải đủ 36 tháng công tác thực tế về tài chính, kế toán, kiểm toán tính từ lúc tốt nghiệp đại học mới được đăng ký hành nghề, và phải tham gia đủ chương trình cập nhật kiến thức. Nếu đang là công chức hoặc viên chức thì có chứng chỉ vẫn không được đăng ký hành nghề dịch vụ kế toán.

Lợi ích

Có chứng chỉ kế toán viên và được phép cung cấp dịch vụ kế toán là hai bước khác nhau. Kiểm tra điều kiện hành nghề và giấy phép trước khi nhận khách.

Pháp luật Việt Nam

Luật Kế toán, hợp nhất tại Văn bản hợp nhất 25/VBHN-VPQH, Điều 57 khoản 1 đặt 03 tiêu chuẩn để được cấp chứng chỉ kế toán viên: có phẩm chất đạo đức nghề nghiệp, trung thực, liêm khiết, có ý thức chấp hành pháp luật; có bằng tốt nghiệp đại học trở lên thuộc chuyên ngành tài chính, kế toán, kiểm toán hoặc chuyên ngành khác theo quy định của Bộ Tài chính; và đạt kết quả kỳ thi lấy chứng chỉ kế toán viên. Khoản 2 cùng điều mở một đường khác cho người đã có chứng chỉ chuyên gia kế toán hoặc chứng chỉ kế toán do tổ chức nước ngoài, tổ chức quốc tế về kế toán cấp mà Bộ Tài chính công nhận: phải đạt kỳ thi sát hạch về pháp luật kinh tế, tài chính, kế toán Việt Nam, tức vẫn thi, chỉ thi ít môn hơn. Khoản 3 giao Bộ Tài chính quy định điều kiện thi, thủ tục cấp và thu hồi chứng chỉ, nên lịch thi, môn thi và hồ sơ là do Bộ Tài chính quyết, không phải do trường hay trung tâm. Điều 58 khoản 1 nói điều kiện đăng ký hành nghề dịch vụ kế toán: có năng lực hành vi dân sự, có thời gian công tác thực tế về tài chính, kế toán, kiểm toán từ 36 tháng trở lên kể từ thời điểm tốt nghiệp đại học, và tham gia đầy đủ chương trình cập nhật kiến thức; khoản 2 nói người đủ điều kiện thì được cấp Giấy chứng nhận đăng ký hành nghề, khoản 3 nói giấy đó chỉ có giá trị khi người được cấp có hợp đồng lao động làm toàn bộ thời gian cho một doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ kế toán hoặc làm việc tại hộ kinh doanh dịch vụ kế toán. Khoản 4 điểm a loại hẳn một nhóm: cán bộ, công chức, viên chức, sĩ quan, quân nhân chuyên nghiệp, công nhân và viên chức quốc phòng, Công an nhân dân không được đăng ký hành nghề dịch vụ kế toán. Và Điều 13 khoản 9 của cùng luật xếp vào nhóm hành vi bị nghiêm cấm việc thuê, mượn, cho thuê, cho mượn chứng chỉ kế toán viên và Giấy chứng nhận đăng ký hành nghề dịch vụ kế toán dưới mọi hình thức.

Ghi chú

Vì sao mức B: ba tiêu chuẩn cấp chứng chỉ, điều kiện 36 tháng và danh sách người không được đăng ký hành nghề đọc được nguyên văn trong luật đang áp dụng, nên phần "phải thi, không mua được" là chắc; chưa lên A vì mục không có số đo kết cục nào — không có số liệu về thu nhập của người có chứng chỉ so với người không có, và mức lệ phí thi thì phải tra văn bản của Bộ Tài chính, mục này cố ý không nêu số. Ba cái bẫy. Một: mua "chứng chỉ trọn gói" hoặc cho người khác mượn chứng chỉ để mở dịch vụ, trong khi Điều 13 khoản 9 cấm cả bốn hành vi thuê, mượn, cho thuê, cho mượn dưới mọi hình thức, tức bên bán và bên dùng đều nằm trong nhóm bị cấm, và Điều 57 khoản 1 điểm c thì buộc chính người được cấp phải đạt kết quả kỳ thi. Hai: tưởng bằng đại học kế toán là đủ để nhận làm dịch vụ kế toán cho người khác, trong khi Điều 58 khoản 1 điểm b đòi thêm 36 tháng công tác và khoản 3 đòi hợp đồng làm toàn bộ thời gian cho một doanh nghiệp dịch vụ kế toán, nên người làm kế toán nội bộ trong một công ty không đương nhiên hành nghề được. Ba: giáo viên, viên chức trong trường có dạy kế toán tưởng mở được dịch vụ vì đã có chứng chỉ, trong khi Điều 58 khoản 4 điểm a loại hẳn cán bộ, công chức, viên chức. Mục này không nói lấy chứng chỉ là vô ích: với người làm kế toán trong doanh nghiệp, chứng chỉ vẫn là một chứng cứ nghề nghiệp khi tuyển dụng và khi ký báo cáo tài chính có kiểm toán nội bộ; điều nó nói là có bằng đại học vẫn phải thi, và có chứng chỉ vẫn phải đủ thời gian công tác.

Bản dịch sát bản gốc (Trung Quốc) để đối chiếu

Chi phí

Lệ phí đăng ký nộp theo mức của từng tỉnh. Ôn thi chiếm mấy tháng thời gian ngoài giờ.

Nói đơn giản

Có những hệ (Trung Quốc) mà chức danh sơ cấp, trung cấp là thi mà có, thi đỗ là được, không xét thêm. Kế toán là như vậy: trợ lý kế toán viên cần bằng trung học phổ thông trở lên; kế toán viên cần bằng đại học làm kế toán đủ 4 năm, cao đẳng đủ 5 năm. Ai đã có một số chứng chỉ hành nghề cũng có thể được tính thẳng là có chức danh tương ứng.

Lợi ích

Ý kiến cải cách năm 2016 (Trung Quốc) quy định: những ngành mà chức danh sơ cấp, trung cấp thi thống nhất toàn quốc thì không xét hoặc công nhận chức danh tương ứng nữa. Ở lĩnh vực chức danh và chứng chỉ hành nghề gắn chặt với nhau, có chứng chỉ hành nghề là được công nhận có chức danh tương ứng, còn được dùng làm điều kiện nộp hồ sơ lên bậc cao hơn. Lấy kế toán làm ví dụ. Trợ lý kế toán viên và kế toán viên thi thống nhất toàn quốc. Kế toán viên cao cấp kết hợp thi và xét, chính cao cấp thường chỉ xét. Điều kiện dự thi như sau. Trợ lý kế toán viên: tốt nghiệp trung học phổ thông trở lên, kể cả trung cấp chuyên nghiệp, trung học nghề, trường kỹ thuật. Kế toán viên: có bằng tiến sĩ; hoặc bằng thạc sĩ, làm kế toán đủ 1 năm; hoặc bằng cử nhân thứ hai, tốt nghiệp lớp sau đại học, làm đủ 2 năm; hoặc đại học, làm đủ 4 năm; hoặc cao đẳng, làm đủ 5 năm. Ai có bằng thạc sĩ kế toán, tiến sĩ kế toán hệ nghề nghiệp thì thi kế toán viên được miễn môn "Quản lý tài chính" (toàn quốc)

Mức bằng chứng

A

Ghi chú

Hệ của bạn là thi, là xét, hay kết hợp thi và xét thì xem bản "Ý kiến chỉ đạo về cải cách sâu chế độ chức danh hệ ××" của hệ đó. Bộ Nhân lực và An sinh xã hội và các bộ, ngành chủ quản đã ra theo từng hệ, tìm được trên kho văn bản chính sách của Cổng thông tin Chính phủ Trung Quốc. Thời gian đăng ký và môn thi lấy theo thông báo thi năm đó. Công chức được thi kế toán, nhưng không được tham gia xét chức danh kế toán.

Phần này lấy từ bản luonglb/song-dang-tien.

Nguồn · 1

1. Luật Kế toán số 88/2015/QH13 ngày 20/11/2015, hợp nhất tại Văn bản hợp nhất số 25/VBHN-VPQH ngày 26/02/2025 (Điều 13 khoản 9, Điều 57 khoản 1, 2, 3, Điều 58 khoản 1, 2, 3, 4), bản Công báo số 535 + 536 ngày 17/3/2025 có lớp chữ: congbaocdn.chinhphu.vn/CongBaoCP/VanBan/2025/… . Tra ngày 3/11/2026.