Mấy ngày đầu sau khi người thân mất, đừng ở một mình; ai có bệnh tim, tăng huyết áp, tiểu đường thì vẫn uống thuốc đều; thấy ngực đau như bị đè thì gọi 120

Ngày đầu tiên sau khi người thân mất, khả năng lên cơn nhồi máu cơ tim cao gấp 21,1 lần bình thường, sau đó giảm dần từng ngày. Người 60 đến 89 tuổi, trong 30 ngày sau khi vợ hoặc chồng mất, tỷ lệ bị nhồi máu cơ tim hoặc đột quỵ tăng khoảng gấp đôi, qua một tháng thì hạ xuống. Ai vốn có bệnh tim mạch thì mấy ngày này đừng ngừng thuốc. Ngực đau như bị đè, khó thở, một bên tay chân yếu thì gọi 120 ngay.

Chi phí

Không tốn tiền. Mấy ngày này đừng ở một mình, thuốc vẫn uống như thường.

Lợi ích

1.985 bệnh nhân nhồi máu cơ tim cấp, mỗi người được so với chính mình ở các khoảng thời gian khác nhau trước khi phát bệnh. Trong đó 270 người (13,6%) mất một người quan trọng trong vòng 6 tháng trước khi phát bệnh, 19 người mất trong vòng 1 ngày trước cơn nhồi máu. Trong 24 giờ sau khi người quan trọng qua đời, tỷ lệ lên cơn nhồi máu cơ tim cấp tăng 21,1 lần (khoảng tin cậy 95% từ 13,1 đến 34,1, tức mức tăng thật nằm đại khái trong khoảng 13 đến 34 lần). Sau đó giảm dần theo ngày. Đổi ra số người thật: trong nhóm có nguy cơ nhồi máu cơ tim 10 năm là 5%, cứ 1.394 người vừa mất người thân thì có thêm 1 ca. Trong nhóm nguy cơ 20%, cứ 320 người thì thêm 1 ca. Một nghiên cứu khác ở Anh so 30.447 người 60 đến 89 tuổi goá vợ hoặc goá chồng với 83.588 người đối chứng có điều kiện tương đương. Trong 30 ngày sau khi mất bạn đời, bên goá có 50 người (0,16%) bị nhồi máu cơ tim hoặc đột quỵ. Bên đối chứng có 67 người (0,08%). IRR 2,20 (từ 1,52 đến 3,15), tức khả năng gặp chuyện khoảng gấp 2,2 lần đối chứng. Riêng nhồi máu cơ tim là 2,14 (từ 1,20 đến 3,81), khoảng gấp 2,1 lần. Đột quỵ là 2,40 (từ 1,22 đến 4,71), khoảng gấp 2,4 lần. Sau 30 ngày thì giảm. Trong 90 ngày, nghiên cứu còn xét hai loại bệnh. Một là hội chứng vành cấp không phải nhồi máu cơ tim (tim thiếu máu cấp nhưng chưa tới mức nhồi máu), IRR 2,20 (từ 1,12 đến 4,29). Hai là thuyên tắc phổi (cục máu đông chặn mạch máu ở phổi), IRR 2,37 (từ 1,18 đến 4,75). Cách nhận ra mấy bệnh này: Dịch vụ Y tế Quốc gia Anh (NHS) liệt kê các dấu hiệu cần gọi cấp cứu ngay. Nhồi máu cơ tim là ngực đau như bị đè, bị bóp, cơn đau có thể lan ra cánh tay, cổ, hàm, kèm khó thở. Đột quỵ là một bên mặt xệ xuống, một cánh tay hoặc một bên người yếu, tê, nói ngọng

Ghi chú

Giao hộp thuốc cho người khác quản lý, đừng trông vào trí nhớ của mình. Mấy ngày này đừng lái xe đường dài. Đừng dựa vào rượu để gượng qua; cái giá của rượu xem chương 2. Cách nhận ra nhồi máu cơ tim, đột quỵ và cách gọi xe cấp cứu xem chương 13. Cả hai đều là nghiên cứu nhìn lại dữ liệu dân số, không tách được trong đó bao nhiêu người vốn đã sắp phát bệnh. Nhưng hai nghiên cứu chỉ cùng một hướng và cùng một khoảng thời gian. Ai không có người để giao hộp thuốc, mấy ngày này chắc chắn phải ở một mình trong nhà: xem chương này mục 6.

Nguồn · 4

1. Mostofsky E, et al. (2012). Risk of acute myocardial infarction after the death of a significant person in one's life: the Determinants of Myocardial Infarction Onset Study. Circulation. doi.org/10.1161/CIRCULATIONAHA.111.061770
2. Carey IM, et al. (2014). Increased risk of acute cardiovascular events after partner bereavement: a matched cohort study. JAMA Internal Medicine. doi.org/10.1001/jamainternmed.2013.14558
3. NHS. Heart attack: symptoms. nhs.uk/conditions/heart-attack/symptoms/
4. NHS. Symptoms of a stroke. nhs.uk/conditions/stroke/symptoms/