Không cho mượn hộ chiếu, không cho người lạ dùng tên mình làm thủ tục xuất nhập cảnh

Hộ chiếu là giấy tờ Nhà nước cấp cho mình dùng, nên cho mượn, cho thuê hay cầm cố đều là việc bị cấm. Chưa chấp hành xong quyết định xử phạt thì chưa được cấp hộ chiếu mới, nên một lần cho mượn có thể chặn chuyến đi sang năm.

Chi phí

Không mất tiền mặt, nhưng mất thứ khó lấy lại hơn. Một lần hộ chiếu bị giữ ở cửa khẩu là mất luôn chuyến đi đã trả tiền, vé và phòng không đòi lại được. Nếu cơ quan chức năng lập biên bản thì hồ sơ xử phạt đi theo mình nhiều năm. Cái mất thêm là thời gian: một buổi lên cơ quan quản lý xuất nhập cảnh để giải trình, cộng những tuần chờ cấp lại giấy tờ. Khi hộ chiếu đang nằm trong tay người khác thì mình cũng không báo mất được, vì báo mất một giấy tờ mà mình đã tự đưa đi là khai không đúng sự thật.

Lợi ích

Không giao hoặc cho mượn hộ chiếu để người khác đứng tên thủ tục. Giữ bản chính và hạn chế gửi ảnh giấy tờ cho dịch vụ không rõ nguồn.

Pháp luật Việt Nam

Khoản 3 Điều 2 Luật Xuất cảnh, nhập cảnh của công dân Việt Nam 49/2019/QH14 định nghĩa hộ chiếu là giấy tờ thuộc quyền sở hữu của Nhà nước, cấp cho công dân để xuất cảnh, nhập cảnh, chứng minh quốc tịch và nhân thân. Nghĩa là nó không phải vật riêng để đem cho, cho thuê hay cầm. Khoản 3 Điều 4 cùng luật liệt kê thẳng hành vi bị nghiêm cấm: tặng, cho, mua, bán, mượn, cho mượn, thuê, cho thuê, cầm cố, nhận cầm cố giấy tờ xuất nhập cảnh. Khoản 1 Điều 4 chặn đường thứ hai: cố ý cung cấp thông tin sai sự thật để được cấp, gia hạn, khôi phục hoặc báo mất giấy tờ xuất nhập cảnh, nên lấy tên mình khai hộ người khác, hoặc khai mất chiếc hộ chiếu đang nằm trong tay người khác, đều rơi vào khoản này. Khoản 2 Điều 4 chặn đường thứ ba: làm giả hoặc dùng giấy tờ xuất nhập cảnh giả để xuất cảnh, nhập cảnh, đi lại, cư trú ở nước ngoài. Hệ quả không dừng ở một lần phạt. Khoản 1 Điều 21 cùng luật quy định người chưa chấp hành quyết định xử phạt về hành vi thuộc khoản 1 đến khoản 7 Điều 4 thì chưa được cấp giấy tờ xuất nhập cảnh, và khoản 1 Điều 22 tính thời hạn đó đến khi chấp hành xong. Khoản 1 Điều 23 đặt nghĩa vụ giữ gìn, bảo quản và báo ngay cho cơ quan có thẩm quyền khi mất giấy tờ; nghĩa vụ này gắn với người đứng tên, không gắn với người đang cầm.

Ghi chú

Vì sao mức B: cả bốn mệnh đề trong mục đều là câu chữ đọc được nguyên văn trong luật đang có hiệu lực — hộ chiếu thuộc sở hữu Nhà nước, danh sách hành vi bị cấm ở khoản 3 Điều 4, hệ quả chưa được cấp giấy tờ ở Điều 21 và cách tính thời hạn ở Điều 22 — nên đây không phải chuyện tin ai. Chưa lên A vì không có số liệu Việt Nam nào đo được chuyện cho mượn hộ chiếu xảy ra bao nhiêu lần một năm, bao nhiêu người bị giữ ở cửa khẩu, và bao nhiêu hồ sơ bị chậm cấp lại, nên mục chỉ dừng ở việc đọc văn bản. Ba cái bẫy. Một: coi việc đưa hộ chiếu cho người quen đi làm visa đoàn là chuyện nhỏ, trong khi khoản 3 Điều 4 liệt kê cả “cho mượn” chứ không chỉ “cho thuê”, và không có ngoại lệ cho người quen. Hai: chỉ gửi ảnh chụp trang thông tin rồi nghĩ là không đụng luật, nhưng ảnh chụp cộng số hộ chiếu đủ để người khác mở hồ sơ dưới tên mình, và khi hồ sơ đó sai thì người đứng tên là người bị hỏi. Ba: đem hộ chiếu đi cầm cố để vay tiền, trong khi “cầm cố, nhận cầm cố giấy tờ xuất nhập cảnh” nằm cùng một khoản với mua bán. Bạn không cần phán đoán người kia có ý xấu hay không: hộ chiếu do Nhà nước cấp cho một người dùng, nên bạn tự giữ cuốn của mình và không đưa cho người khác dùng.

Bản dịch sát bản gốc (Trung Quốc) để đối chiếu

Chi phí

Không tốn tiền. Khó là phải trực tiếp từ chối một lời nhờ vả.

Nói đơn giản

Viết thư mời hay hồ sơ xin cho người khác mà nội dung không đúng sự thật thì người bị phạt là người viết. Cá nhân bị phạt 5.000 đến 10.000 nhân dân tệ, có thu lợi trái phép thì bị tịch thu luôn. Đơn vị bị phạt 10.000 đến 50.000 nhân dân tệ, người trực tiếp làm còn bị phạt riêng 5.000 đến 10.000 nhân dân tệ. Một lần nể nang, đổi lại là tự mình bỏ ra khoản tiền này.

Lợi ích

Người viết thư mời phải chịu trách nhiệm về tính trung thực của nội dung. Nguyên văn: "Cá nhân viết thư mời giả hoặc hồ sơ xin giả để người khác xin xuất cảnh, nhập cảnh, lưu trú, cư trú thì bị cơ quan quản lý xuất nhập cảnh (Trung Quốc) phạt tiền từ 5.000 nhân dân tệ đến 10.000 nhân dân tệ; có thu lợi trái phép thì tịch thu khoản thu lợi trái phép". Đơn vị viết hồ sơ giả thì bị phạt từ 10.000 đến 50.000 nhân dân tệ. Đồng thời người phụ trách trực tiếp và người trực tiếp chịu trách nhiệm khác (lãnh đạo phụ trách và người làm việc đó) bị phạt thêm từ 5.000 đến 10.000 nhân dân tệ

Mức bằng chứng

A

Ghi chú

Việc này cùng một loại rủi ro với "không mang đồ hộ người lạ" ở chương 8: giấy tờ đứng tên bạn thì hậu quả rơi vào bạn. Công chức và quân nhân muốn nhờ trung gian làm trái quy định để có quốc tịch nước ngoài hoặc quyền cư trú ở nước ngoài, thì trung gian không những không được làm mà còn phải báo cho cơ quan giám sát

Phần này lấy từ bản luonglb/song-dang-tien.

Nguồn · 1

1. Luật Xuất cảnh, nhập cảnh của công dân Việt Nam số 49/2019/QH14 ngày 22/11/2019, hiệu lực 01/7/2020 (Điều 2 khoản 3; Điều 4 khoản 1, khoản 2, khoản 3; Điều 21 khoản 1; Điều 22 khoản 1; Điều 23 khoản 1): vbpl.vn/van-ban/chi-tiet/luat-xuat-canh-nhap-… ; trang văn bản kèm bản ký trên Cổng thông tin Chính phủ: vanban.chinhphu.vn/?pageid=27160&docid=198548 . Tra ngày 3/11/2026.