Mang đồ ăn về nước: đồ tươi sống hay mới sơ chế thì đừng mang, đồ chế biến sẵn không quá 5 kg mới được miễn kiểm dịch

Nếu mang về đồ ăn tươi sống hoặc mới sơ chế thuộc nhóm sản phẩm động vật — thịt, cá, trứng, sữa — bạn bị phạt 5.000.000 đến 6.000.000 đồng, còn đồ ăn bị tiêu hủy tại cửa khẩu. Đồ đã chế biến, bao gói sẵn, không quá 5 kg cho tự dùng và không thuộc danh mục cấm thì được miễn kiểm dịch.

Chi phí

Tiền hàng mua ở nước ngoài coi như mất, vì hàng vi phạm có thể bị tiêu hủy ngay tại khu vực gần cửa khẩu chứ không trả lại. Khoản phạt đi kèm là 5.000.000 đồng đến 6.000.000 đồng cho một hành vi, và mức đó áp cho cá nhân; tổ chức vi phạm cùng hành vi thì gấp đôi. Cái mất thêm là thời gian đứng chờ: hàng thuộc diện kiểm dịch phải khai báo tại cơ quan kiểm dịch động vật cửa khẩu, và với sản phẩm mang theo người không phải lấy mẫu, giấy chứng nhận kiểm dịch được cấp trong 1 ngày làm việc kể từ khi kiểm dịch.

Lợi ích

Đồ ăn mang qua biên giới có thể bị kiểm dịch hoặc cấm theo loại chế biến. Kiểm quy định trước khi đóng hành lý, đừng mặc định mang ít thì được miễn.

Pháp luật Việt Nam

Khoản 6 Điều 14 Thông tư 01/2026/TT-BNNMT viết đúng một câu: không mang theo người sản phẩm có nguồn gốc động vật ở dạng tươi sống, sơ chế. Đây là điều cấm, không phải điều kiện kèm giấy tờ: không có giấy chứng nhận nào biến thịt tươi hay thịt mới sơ chế thành hàng được mang theo. Phần được phép nằm ở khoản 3 mục II Phụ lục II của cùng thông tư: sản phẩm động vật nhập khẩu mang theo người dùng làm thực phẩm, trọng lượng không quá 5 kg, đã qua chế biến, bao gói sẵn để tiêu dùng cá nhân và không thuộc danh mục sản phẩm động vật cấm xuất khẩu, nhập khẩu, thì thuộc diện miễn kiểm dịch — bốn điều kiện phải đủ cùng lúc, không phải chọn một. Với hàng được phép mang theo nhưng không thuộc diện miễn, bạn phải khai báo kiểm dịch nhập khẩu trực tiếp tại cơ quan kiểm dịch động vật cửa khẩu (điểm a khoản 1 Điều 14), và cơ quan này kiểm tra giấy chứng nhận kiểm dịch của nước xuất khẩu cùng tình trạng bao gói, bảo quản (điểm b khoản 1 và điểm c khoản 3 Điều 14). Mức chế tài nằm ở điểm b khoản 1 Điều 16 Nghị định 204/2026/NĐ-CP: nhập khẩu sản phẩm động vật trên cạn mang theo người ở dạng tươi sống, sơ chế bị phạt tiền từ 5.000.000 đồng đến 6.000.000 đồng, và khoản 5 Điều 14 Thông tư 01/2026 cho phép lập biên bản, tiêu hủy ngay tại khu vực gần cửa khẩu đối với sản phẩm động vật không đáp ứng yêu cầu kiểm dịch. Khoản 2 Điều 5 cùng nghị định nói mức phạt trên là mức cho cá nhân, tổ chức gấp đôi.

Ghi chú

Vì sao mức B: mục chỉ dùng hai câu chữ đọc được — một điều cấm tuyệt đối với đồ tươi sống, sơ chế, và một định nghĩa miễn kiểm dịch có đủ bốn điều kiện — cộng một khung phạt đọc được trong nghị định thú y đang có hiệu lực, nên không có chỗ nào phải ước. Chưa lên A vì không có số liệu Việt Nam nào về số vụ tiêu hủy đồ ăn mang theo người mỗi năm, số kg bị giữ, hay tỷ lệ khai báo đúng, nên mục dừng ở việc đọc văn bản. Ba cái bẫy. Một: tin rằng hút chân không, hun khói hay đóng hộp ở nhà là “đã qua chế biến”, trong khi cụm được miễn là đã qua chế biến và bao gói sẵn để tiêu dùng cá nhân, còn thịt muối, thịt xông khói, chả và giò tự làm vẫn là sản phẩm sơ chế — thứ bị cấm mang theo người. Hai: tưởng chia nhỏ thành nhiều gói là mỗi gói dưới 5 kg nên không ai để ý, trong khi 5 kg là ngưỡng cho cả phần mang theo của một người và chỉ áp cho hàng đã qua chế biến; chia gói không làm đồ tươi thành đồ chế biến, và khai không đúng thì bị xử lý theo khung khác. Ba: mang hàng không thuộc diện miễn mà không khai, rồi tin rằng có giấy chứng nhận kiểm dịch của nước xuất khẩu là đủ — giấy đó chỉ được xem khi hàng đã được khai ở cơ quan kiểm dịch động vật cửa khẩu. Không phải cứ mang ít là không sao: ngưỡng 5 kg chỉ dành cho hàng đã chế biến, còn một chiếc bánh chưng hay một hộp chả quê gói trong hành lý vẫn nằm ở nhóm bị cấm mang theo người.

Bản dịch sát bản gốc (Trung Quốc) để đối chiếu

Chi phí

Không tốn tiền. Mua đặc sản ở nước ngoài thì tránh mấy loại này, trước khi về lật hành lý xem lại một lượt. Mang thứ gì không chắc, qua hải quan thì đi lối đỏ, xếp hàng lâu thêm một chút.

Nói đơn giản

Về nước (Trung Quốc), thịt sống hay chín đều không được mang; giăm bông, thịt khô, xúc xích đóng gói kín đến đâu cũng vậy. Phô mai, bơ, trứng tươi, trái cây rau củ tươi và hạt giống cũng nằm trong danh mục cấm mang. Mang vào sẽ bị trả lại hoặc tiêu huỷ. Mang sản phẩm động thực vật mà không khai báo còn có thể bị phạt, mức cao nhất 5.000 nhân dân tệ.

Lợi ích

Năm 2021, Bộ Nông nghiệp và Nông thôn cùng Tổng cục Hải quan (Trung Quốc) công bố một danh mục cấm mang vào. Mang theo người, gửi hành lý ký gửi, gửi bưu điện, chuyển phát nhanh và mua trực tiếp qua thương mại điện tử xuyên biên giới đều thuộc phạm vi danh mục. Liên quan nhiều nhất đến khách du lịch bình thường là mấy loại sau. Loại thứ nhất là thịt, nguyên văn là "thịt (sống hoặc chín) (kể cả nội tạng) và sản phẩm từ thịt"; danh mục không có ngoại lệ theo cách đóng gói. Loại thứ hai là sữa và trứng, gồm cả kem sữa, bơ, phô mai, sữa đặc, cả trứng bắc thảo, trứng muối, sốt mayonnaise. Loại thứ ba là "trái cây, rau củ tươi" và hoa tươi cắt cành. Loại thứ tư là hạt giống, cây giống và các vật liệu thực vật khác có thể mọc được. Loại thứ năm là động vật sống, trừ chó mèo. Tổ yến cũng bị cấm, chỉ trừ tổ yến đóng hộp đã qua xử lý vô trùng thương mại. Điều 29 Luật Kiểm dịch Động thực vật Xuất nhập cảnh (Trung Quốc) ghi rõ, mang vật trong danh mục vào lãnh thổ thì "xử lý bằng cách trả lại hoặc tiêu huỷ". Sản phẩm động thực vật ngoài danh mục thì được mang, nhưng cũng phải khai báo. Biện pháp giám sát hành lý, vật phẩm của hải quan ghi rõ, mang động thực vật, sản phẩm động thực vật thì phải khai báo bằng văn bản với hải quan. Khi hải quan bắt đầu kiểm tra mà chưa làm xong khai báo bằng văn bản thì coi như chưa khai báo. Nguyên văn biện pháp còn nói: "Không rõ quy định của hải quan hoặc không biết chọn lối đi nào thì phải chọn 'lối đỏ'". Chế tài khi không khai báo nằm ở Điều 39 Luật Kiểm dịch: "không khai báo kiểm dịch" thì bị phạt tiền. Điều 59 Điều lệ thi hành Luật Kiểm dịch đặt mức phạt này ở 5.000 nhân dân tệ trở xuống

Mức bằng chứng

A

Ghi chú

Danh mục được đối chiếu với thông cáo trên trang chính thức của Bộ Nông nghiệp và Nông thôn (Trung Quốc) ngày 14/10/2026. Hai cơ quan nói sẽ "điều chỉnh linh hoạt", trước khi đi tra lại một lần. Có vài ngoại lệ. Thuỷ sản đã sấy khô, đã nấu chín không thuộc diện cấm, ví dụ mực khô, tôm khô, nhưng vẫn phải khai báo. Hàng đã được phê duyệt và có giấy chứng nhận kiểm dịch chính thức của nước xuất khẩu thì không bị danh mục hạn chế. Chó mèo mỗi người chỉ được mang một con, phải có giấy chứng nhận kiểm dịch chính thức của nước xuất khẩu và giấy chứng nhận tiêm phòng. Khi ra nước ngoài, nhiều nước cũng không cho mang sản phẩm thịt vào. Cách tra giống mục 12 chương này (mang thuốc ra nước ngoài thì xem quy định nơi đến trước): xem trang chính thức của hải quan nơi đến hoặc lời nhắc lãnh sự của đại sứ quán, lãnh sự quán Trung Quốc.

Phần này lấy từ bản luonglb/song-dang-tien.

Nguồn · 1

1. Thông tư số 01/2026/TT-BNNMT ngày 01/01/2026 của Bộ Nông nghiệp và Môi trường quy định về kiểm dịch động vật, sản phẩm động vật trên cạn, hiệu lực 01/01/2026 (Điều 14 khoản 1 điểm a và điểm b, khoản 3 điểm c, khoản 5, khoản 6; Phụ lục II mục II khoản 3): vanban.chinhphu.vn/?pageid=27160&docid=216592 và bản ký datafiles.chinhphu.vn/cpp/files/vbpq/2026/01/… ; Nghị định số 204/2026/NĐ-CP ngày 11/6/2026 quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực thú y, hiệu lực 01/8/2026 (Điều 5 khoản 2; Điều 16 khoản 1 điểm b), Công báo số 346 ngày 24/6/2026: congbaocdn.chinhphu.vn/180507251028987904/202… . Tra ngày 3/11/2026.