Xuất ngũ về thì việc làm tính từ ba chỗ, và cửa đăng ký chỉ mở 15 ngày làm việc

Về sau 24 tháng tại ngũ, trong 15 ngày làm việc bạn phải đến cơ quan đăng ký nghĩa vụ quân sự để đăng ký ngạch dự bị. Nhà nước không chia việc cho người xuất ngũ: đang làm ở đâu thì chỗ đó phải nhận lại, chưa có chỗ thì tự tìm, và bạn có hỗ trợ học nghề cùng điểm cộng khi thi tuyển.

Chi phí

Không mất tiền. Bạn phải dành một buổi đến cơ quan đăng ký nghĩa vụ quân sự để đăng ký phục vụ trong ngạch dự bị, và việc này phải làm trong 15 ngày làm việc đầu tiên sau khi về; cộng vài buổi quay lại chỗ làm cũ hoặc trường cũ nếu trước khi nhập ngũ bạn đã có chỗ ở đó; cộng vài tháng nếu bạn chọn học nghề. Về ở tỉnh khác nơi nhập ngũ thì thêm tiền đi lại, khoản đó không ai bù. So với 24 tháng đã đi thì đây là khoản rẻ, và cái đắt là 24 tháng đó không có lương thị trường: Điều 21 khoản 1 của bản hợp nhất 133/2026/VBHN-LQ-VPQH ghi "Thời hạn phục vụ tại ngũ trong thời bình của hạ sĩ quan, binh sĩ là 24 tháng".

Lợi ích

Sau khi xuất ngũ, nhiều quyền lợi về việc làm và đào tạo có thời hạn đăng ký. Giữ giấy tờ xuất ngũ và liên hệ đơn vị hỗ trợ sớm.

Pháp luật Việt Nam

Hạn đăng ký nằm ở Điều 45 của Luật Nghĩa vụ quân sự, theo bản hợp nhất 133/2026/VBHN-LQ-VPQH — bản này đã gộp các lần sửa đổi, trong đó lần gần nhất là Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 09 luật về quân sự, quốc phòng có hiệu lực từ 01/9/2026, và Điều 45 giữ nguyên nội dung: "Hạ sĩ quan, binh sĩ xuất ngũ; hạ sĩ quan, chiến sĩ hoàn thành thực hiện nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân khi về nơi cư trú hoặc nơi làm việc, học tập trong thời hạn 15 ngày làm việc phải đến cơ quan đăng ký nghĩa vụ quân sự để đăng ký phục vụ trong ngạch dự bị." Người làm công an nghĩa vụ cũng cùng một mốc, vì Nghị định 70/2019/NĐ-CP Điều 10 khoản 6 nhắc lại đúng 15 ngày làm việc. Còn phần việc làm nằm ở Nghị định 27/2016/NĐ-CP, và nó không hứa một suất biên chế nào. Điều 8 khoản 2 dành cho người đi từ cơ quan nhà nước, tổ chức chính trị, tổ chức chính trị - xã hội: khi xuất ngũ, "cơ quan, tổ chức đó phải có trách nhiệm tiếp nhận lại, bố trí việc làm và bảo đảm thu nhập không thấp hơn trước khi nhập ngũ". Cơ quan đó đã giải thể thì cơ quan cấp trên trực tiếp phải bố trí; cấp trên cũng không còn thì Sở Lao động - Thương binh và Xã hội chủ trì, phối hợp giải quyết. Khoản 3 dành cho người đi từ một tổ chức kinh tế: tổ chức đó phải nhận lại, bố trí việc làm, bảo đảm tiền lương tương xứng với vị trí và với mức trước khi nhập ngũ; tổ chức đã chấm dứt hoạt động, giải thể hoặc phá sản thì xử lý như với người lao động của tổ chức đó. Khoản 1 giữ chỗ học: người trước khi nhập ngũ đang học, hoặc đã có giấy gọi vào cơ sở giáo dục nghề nghiệp hay cơ sở giáo dục đại học, thì được bảo lưu kết quả và được tiếp nhận vào học lại. Khoản 5 là chỗ nhiều người không biết mà dùng được ngay: hạ sĩ quan, binh sĩ hoàn thành nghĩa vụ khi về địa phương "được chính quyền các cấp, cơ quan, tổ chức ưu tiên sắp xếp việc làm và cộng điểm trong tuyển sinh, tuyển dụng công chức, viên chức; trong thời gian tập sự được hưởng 100% mức lương và phụ cấp của ngạch tuyển dụng tương ứng với trình độ đào tạo". Khoản 4 chốt phần hồ sơ, và đây là câu cần mang đi khi nộp hồ sơ xin việc: khi được tiếp nhận vào cơ quan nhà nước, tổ chức, cơ sở kinh tế thì "thời gian phục vụ tại ngũ được tính vào thời gian công tác".

Ghi chú

Vì sao mức B: toàn bộ mục này đứng trên ba văn bản còn hiệu lực và từng câu đều đọc được nguyên văn, nhưng luật cho quyền chứ không cho kết quả — không ai đo được bao nhiêu phần trăm người xuất ngũ thật sự được chỗ làm cũ nhận lại, và cũng không có số liệu nào về thời gian trung bình tìm được việc sau xuất ngũ, nên không thể lên A. Ba cái bẫy. Một: chờ một "quyết định phân công" như thời bao cấp, hoặc nghe nói "đi bộ đội về là có việc". Nghị định 27/2016 không có điều nào như vậy; thứ nó bắt buộc chỉ là chỗ làm cũ phải nhận lại, còn người chưa từng làm ở đâu thì tự tìm, có hỗ trợ học nghề và điểm cộng. Hai: coi việc đăng ký ngạch dự bị là thủ tục của xã, làm hộ hay làm muộn cũng xong. Điều 45 đặt nghĩa vụ lên chính người xuất ngũ, và mốc là 15 ngày làm việc; không có tên trong danh sách dự bị thì lần địa phương gọi huấn luyện, kiểm tra sẵn sàng chiến đấu bạn sẽ không nhận được lệnh, và cái phải giải trình sau đó là lý do vắng, không phải chuyện đăng ký muộn. Ba: nghe môi giới nói "lo cho vào biên chế vì đã có điểm cộng nghĩa vụ". Điểm cộng chỉ là điểm cộng trong kỳ tuyển dụng có tổ chức thi hoặc xét theo đúng quy định; không có điểm nào đổi được thành suất, và hợp đồng "làm trước hưởng lương sau" ký với người tự nhận là trong ngành thì gần như luôn là bịp. Đừng hiểu ngược thành nhà nước để mặc người xuất ngũ, hay phải tự lo hết một mình: có ba đường có thật (chỗ làm cũ phải nhận lại, chỗ học được bảo lưu, điểm cộng khi tuyển dụng) và một cửa có hạn. Cả ba đường đều cần giấy tờ chứng minh, nên giấy quyết định xuất ngũ, giấy tiếp nhận của chỗ làm cũ và giấy xác nhận hoàn thành nghĩa vụ phải giữ như giấy tờ tuỳ thân; mất thì xin lại ở đơn vị ra quyết định xuất ngũ, không xin ở xã. Điểm chưa chắc: Luật Nghĩa vụ quân sự đã được sửa nhiều lần nên mọi số điều trong mục này lấy theo bản hợp nhất 133/2026, còn Nghị định 27/2016/NĐ-CP (phần chế độ, việc làm sau xuất ngũ) chưa được đối chiếu lại với bản hợp nhất đó, nên nghị định hướng dẫn có thể đã được sửa theo luật mới.

Bản dịch sát bản gốc (Trung Quốc) để đối chiếu

Chi phí

Không tốn tiền. Mang giấy chứng nhận xuất ngũ tới cơ quan quân nhân xuất ngũ nơi an trí một chuyến.

Nói đơn giản

"Đi lính về được phân công việc làm" từ lâu đã không còn là chuyện phổ biến. Giờ chỉ sáu trường hợp được chính quyền bố trí việc làm; lính nghĩa vụ phục vụ hai năm rồi xuất ngũ thì phần lớn không nằm trong sáu trường hợp này. Diện không được chính quyền bố trí việc làm gọi là tự tìm việc, và diện này có một hạn cứng: trong 30 ngày sau khi rời quân ngũ phải đi trình diện. Không có lý do chính đáng mà quá 30 ngày thì bị coi là từ bỏ chế độ an trí.

Lợi ích

Điều 25 "Điều lệ an trí quân nhân xuất ngũ" (Trung Quốc) liệt kê sáu trường hợp được chính quyền nơi an trí bố trí việc làm. Nguyên văn: "(1) Hạ sĩ quan tại ngũ đủ 12 năm; (2) trong thời gian tại ngũ cá nhân được tặng huân chương, danh hiệu vinh dự; (3) trong thời gian tại ngũ cá nhân được chiến công hạng ba, công hạng hai trở lên; (4) trong thời gian tại ngũ cá nhân được biểu dương hạng một; (5) bị thương tật do chiến đấu, được xếp hạng tàn tật từ hạng 5 đến hạng 8; (6) là con liệt sĩ". Điều lệ này còn ghi: "Chính quyền nơi an trí phải hoàn thành việc bố trí công việc cho hạ sĩ quan và lính nghĩa vụ xuất ngũ trong vòng 6 tháng kể từ khi tiếp nhận". Đơn vị sử dụng lao động "phải ký hợp đồng tuyển dụng hoặc hợp đồng lao động trung, dài hạn không dưới 3 năm theo quy định. Trong đó, doanh nghiệp tiếp nhận hạ sĩ quan xuất ngũ có thời gian phục vụ trong quân đội từ 10 năm trở lên thì phải ký hợp đồng lao động không xác định thời hạn". Không xác định thời hạn nghĩa là hợp đồng không ghi ngày hết hạn. Trong thời gian chờ bố trí việc làm thì "được phát trợ cấp sinh hoạt hằng tháng theo mức lương tối thiểu tháng của địa phương". Không phải lỗi của bạn mà chưa được bố trí vào làm theo quy định thì "được phát sinh hoạt phí hằng tháng theo mức không thấp hơn 80% tiền lương bình quân của người cùng điều kiện ở đơn vị đó cho tới khi vào làm". Những trường hợp không được an trí theo cách bố trí công việc gồm người bị khai trừ khỏi Đảng Cộng sản Trung Quốc, người từng bị xử phạt hình sự. Hạn của diện tự tìm việc xem Điều 51: "Hạ sĩ quan và lính nghĩa vụ xuất ngũ theo diện tự tìm việc phải trình diện tại cơ quan quản lý công tác quân nhân xuất ngũ của chính quyền nơi an trí trong vòng 30 ngày kể từ ngày được phê duyệt rời quân ngũ. Không có lý do chính đáng mà trình diện quá thời hạn quy định trên 30 ngày thì bị coi là từ bỏ chế độ an trí." (toàn quốc, áp dụng từ ngày 1/9/2024)

Mức bằng chứng

A

Ghi chú

Cùng ngày điều lệ này có hiệu lực, "Điều lệ an trí lính xuất ngũ" năm 2011 (Lệnh số 608 của Quốc vụ viện, Quân uỷ Trung ương, Trung Quốc) bị bãi bỏ. Rất nhiều bài hướng dẫn trên mạng vẫn trích điều lệ cũ, mà cách viết điều kiện đã thay đổi; bản cũ ghi "thời bình được công hạng hai trở lên hoặc thời chiến được công hạng ba trở lên". Hạn 30 ngày chỉ áp dụng cho diện tự tìm việc, các cách an trí khác thì trình diện "theo thời hạn quy định". Khi trình diện sẽ được cấp thẻ ưu đãi quân nhân xuất ngũ, các khoản phía sau như tiền xuất ngũ, hỗ trợ việc làm, khởi nghiệp và hỗ trợ giáo dục đều nối từ đây.

Phần này lấy từ bản luonglb/song-dang-tien.

Nguồn · 1

1. Luật Nghĩa vụ quân sự số 78/2015/QH13 ngày 19/6/2015, đọc trên bản hợp nhất số 133/2026/VBHN-LQ-VPQH (Điều 45, Điều 50) vì luật đã được sửa đổi, bổ sung, lần gần nhất bởi Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 09 luật về quân sự, quốc phòng, hiệu lực 01/9/2026: vbpl.vn/van-ban/chi-tiet/van-ban-hop-nhat-ve-… ; Nghị định số 27/2016/NĐ-CP ngày 06/4/2016 của Chính phủ quy định một số chế độ, chính sách đối với hạ sĩ quan, binh sĩ phục vụ tại ngũ, xuất ngũ và thân nhân của hạ sĩ quan, binh sĩ tại ngũ (Điều 7, Điều 8), hiệu lực 01/6/2016, trạng thái còn hiệu lực: vbpl.vn/van-ban/chi-tiet/nghi-dinh-so-27-2016… ; Nghị định số 70/2019/NĐ-CP ngày 10/9/2019 về thực hiện nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân (Điều 10 khoản 6): vbpl.vn/van-ban/chi-tiet/nghi-dinh-so-70-2019… . Tra ngày 3/11/2026.