Bảo hiểm y tế hộ gia đình từ vài chục đến hơn trăm nghìn một người một tháng — đừng để đứt

Người thứ nhất đóng 4,5% mức tham chiếu, người thứ hai đến thứ năm đóng giảm dần từ 70% xuống 40% mức của người thứ nhất. Hộ nghèo được ngân sách đóng thay, hộ cận nghèo được hỗ trợ phần lớn. Đứt một năm là năm đó không có thẻ.

Chi phí

Người thứ nhất đóng 4,5% mức tham chiếu (Nghị định 188/2025/NĐ-CP, Điều 6 khoản 5). Mức tham chiếu đang tính bằng mức lương cơ sở 2.530.000 đồng/tháng từ 1/7/2026 (Nghị định 161/2026/NĐ-CP, Điều 2), nên người thứ nhất đóng 113.850 đồng/tháng, 1.366.200 đồng/năm. Người thứ hai đóng 70% mức của người thứ nhất: 79.695 đồng/tháng, 956.340 đồng/năm; người thứ ba 68.310 đồng/tháng; người thứ tư 56.925 đồng/tháng; từ người thứ năm trở đi 45.540 đồng/tháng. Hộ 4 người đóng 318.780 đồng/tháng, tức 3.825.360 đồng/năm. Giảm trừ chỉ tính khi các thành viên cùng tham gia trong cùng một năm tài chính.

Lợi ích

Giữ BHYT liên tục giúp giảm tiền khám chữa bệnh và tránh gián đoạn quyền lợi. Người tham gia theo hộ gia đình có thể được giảm mức đóng theo số thành viên; nên kiểm tra loại đối tượng trước khi đăng ký.

Pháp luật Việt Nam

Luật Bảo hiểm y tế, bản sửa đổi 51/2024/QH15, Điều 13 khoản 4: người tham gia theo hộ gia đình đóng tối đa 6% mức tham chiếu và tự đóng. Nghị định 188/2025/NĐ-CP Điều 6 khoản 5 điểm b quy định mức cụ thể và bốn mức giảm: người thứ hai 70%, thứ ba 60%, thứ tư 50%, từ thứ năm trở đi 40% mức đóng của người thứ nhất. Người thuộc hộ nghèo được ngân sách nhà nước đóng, tức được hỗ trợ 100% mức đóng (Luật Bảo hiểm y tế, Điều 12 khoản 3 điểm o); hộ cận nghèo được hỗ trợ tối thiểu 70% mức đóng (Nghị định 188/2025, Điều 6 khoản 6 điểm b). Quyền lợi: 80% chi phí khám chữa bệnh với đối tượng thông thường và 100% khi khám tại cơ sở cấp ban đầu (Luật Bảo hiểm y tế, Điều 22 khoản 1 điểm c và e).

Ghi chú

Phạm vi của mức B: B vì mức đóng tính ra được đến từng đồng từ văn bản, không phải vì có nghiên cứu. Đừng lấy 4,5% nhân với mức lương cơ sở cũ 2.340.000 đồng: từ 1/7/2026 mốc là 2.530.000 đồng. Bẫy thứ nhất: tưởng đóng theo hộ thì cả nhà đóng một mức — không, mỗi người một mức giảm dần, và chỉ được giảm khi cùng tham gia trong cùng năm tài chính, nên người tham gia muộn vào giữa năm dễ bị tính lại từ mức người thứ nhất. Bẫy thứ hai: tưởng hộ cận nghèo được miễn hoàn toàn — mức hỗ trợ tối thiểu là 70%, phần còn lại vẫn phải đóng, trừ khi tỉnh hỗ trợ thêm. Bẫy thứ ba: đứt thẻ rồi đóng lại tưởng có hiệu lực ngay; phải hỏi cơ quan bảo hiểm xã hội nơi đăng ký vì thời điểm có hiệu lực và thời gian chờ khác nhau theo diện. Đừng đọc mục này thành "đóng bảo hiểm là có lãi": nó là bảo hiểm, không phải tiết kiệm — nhưng với hộ có người già, trẻ nhỏ, người đang chữa bệnh thì mức đóng này là khoản rẻ nhất trong cả chương.

Bản dịch sát bản gốc (Trung Quốc) để đối chiếu

Chi phí

Phần tự đóng là không dưới 400 nhân dân tệ mỗi người mỗi năm. Đây là mức nhà nước (Trung Quốc) của năm 2024, 2025, địa phương có thể cao hơn. Phải đóng trong đợt thu tập trung cố định hằng năm. Người đặc biệt khó khăn được hỗ trợ toàn bộ, khoản này nhà nước trả hết. Người hưởng trợ cấp mức sống tối thiểu được hỗ trợ một mức cố định, nhà nước trả một phần cố định.

Nói đơn giản

Mỗi người tự đóng từ 400 nhân dân tệ một năm, năm 2025 ngân sách bù thêm theo đầu người không dưới 700 nhân dân tệ. Người đặc biệt khó khăn được hỗ trợ toàn bộ, người hưởng trợ cấp mức sống tối thiểu được hỗ trợ mức cố định. Đứt quãng thì phải trả giá: không tham gia trong đợt thu tập trung, hoặc không đóng liên tục, thì đóng xong có 3 tháng đi khám không được thanh toán, mỗi năm đứt thêm về nguyên tắc cộng thêm 1 tháng.

Lợi ích

Ngoài phần tự đóng, ngân sách còn bù thêm một khoản theo đầu người. Năm 2024 không dưới 670 nhân dân tệ. Năm 2025 tăng 30 nhân dân tệ so với năm trước, không dưới 700 nhân dân tệ, phần cá nhân đóng vẫn là không dưới 400 nhân dân tệ (văn bản số 22/2025 của Cục Bảo hiểm y tế Quốc gia Trung Quốc, thuật lại theo văn bản cấp tỉnh). Báo cáo công tác chính phủ năm 2026 nói sẽ tăng thêm 24 nhân dân tệ. Người hưởng trợ cấp mức sống tối thiểu và người đặc biệt khó khăn, phần chi phí y tế đúng quy định còn lại sau khi bảo hiểm y tế thanh toán, được đi tiếp đường cứu trợ y tế để thanh toán thêm lần nữa theo tỷ lệ không dưới 70%. Cái giá của việc đứt quãng là thời gian chờ. Không tham gia trong đợt thu tập trung, hoặc không đóng liên tục, thì đóng xong có 3 tháng chờ cố định, trong thời gian này đi khám không được thanh toán. Mỗi năm đứt thêm, về nguyên tắc cộng thêm 1 tháng (từ năm 2025, toàn quốc)

Mức bằng chứng

A

Ghi chú

Văn bản năm 2025 của Cục Bảo hiểm y tế Quốc gia (Trung Quốc) (văn bản số 22/2025) không được đăng công khai trên web của Cục và cổng Chính phủ Trung Quốc. Hai con số 700 và 400 nhân dân tệ khớp nhau trong văn bản của hai tỉnh Hà Bắc và An Huy, văn bản An Huy ghi rõ là định theo thông báo này. Trong thời gian nhận trợ cấp thất nghiệp, bảo hiểm y tế người lao động do quỹ bảo hiểm thất nghiệp đóng thay, không cần tham gia thêm.

Phần này lấy từ bản luonglb/song-dang-tien.

Nguồn · 1

1. Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Bảo hiểm y tế, số 51/2024/QH15 (Điều 12, 13, 22), Công báo số 1523+1524 ngày 29/12/2024 — congbaocdn.chinhphu.vn/CongBaoCP/VanBan/2024/… ; Nghị định 188/2025/NĐ-CP (Điều 6), Công báo số 977+978 ngày 25/7/2025 — congbaocdn.chinhphu.vn/CongBaoCP/VanBan/2025/… ; mức tham chiếu tính bằng mức lương cơ sở 2.530.000 đồng/tháng từ 1/7/2026 theo Nghị định 161/2026/NĐ-CP, Điều 2 (bản ký) — datafiles.chinhphu.vn/cpp/files/vbpq/2026/5/1… ; tra ngày 2/11/2026.