Điện thoại trong tay người khác: đặt mã khoá màn hình và mã PIN cho SIM, đừng để họ đọc được tin nhắn

Đặt mã khoá màn hình từ sáu số trở lên, bật tự khoá sau nửa phút. Vào phần cài đặt SIM, bật yêu cầu mã PIN mỗi lần khởi động máy, đổi mã PIN mặc định của nhà mạng. Ghi mã PIN ra chỗ khác, không lưu trong chính máy đó.

Chi phí

Không mất tiền. Bạn mất vài phút cài đặt và một lần ghi mã PIN ra giấy để ở nhà, vì nếu nhập sai mã PIN SIM quá số lần cho phép, SIM sẽ bị khoá và bạn phải ra cửa hàng nhà mạng để mở bằng mã PUK. Cái phiền thật là mỗi lần khởi động lại máy phải nhập thêm một mã, nên nhiều người bỏ sau vài ngày.

Lợi ích

Khóa màn hình và đặt mã PIN cho SIM giúp người lạ khó lấy mã xác thực khi cầm điện thoại của bạn. Đừng để tin nhắn và dữ liệu ngân hàng xuất hiện công khai trên màn hình khóa.

Pháp luật Việt Nam

Điều 21 khoản 1 Nghị định 163/2024/NĐ-CP cho ba số thuê bao đầu tiên của mỗi mạng chỉ cần xuất trình giấy tờ và ký bản xác nhận thông tin thuê bao, còn khoản 2 buộc từ số thứ tư trở lên phải giao kết hợp đồng theo mẫu tại điểm có địa chỉ xác định do doanh nghiệp thiết lập. Chỗ đáng chú ý nằm ở Điều 18 khoản 2 điểm b: khi đăng ký, kích hoạt từ SIM thuê bao thứ hai trở đi, doanh nghiệp phải xác thực thông qua mã xác thực một lần gửi đến SIM đã đăng ký, kích hoạt trước đó — nghĩa là chiếc SIM đang nằm trong máy bạn chính là chìa khoá để mở thêm SIM khác đứng tên bạn. Chỉ cần một lần đọc được tin nhắn trong máy bạn, người cầm máy mở được đường sang các SIM đăng ký sau đó dưới tên bạn, và mỗi SIM mở thêm là một số điện thoại đứng tên bạn mà bạn không biết. Nghị định này có hiệu lực từ ngày 24 tháng 12 năm 2024, và Điều 84 khoản 2 bãi bỏ Nghị định 25/2011/NĐ-CP, Nghị định 81/2016/NĐ-CP cùng Nghị định 49/2017/NĐ-CP.

Ghi chú

Vì sao mức C: việc SIM này mở được SIM khác thì có văn bản, nhưng bản thân việc đặt mã PIN cho SIM không có văn bản Việt Nam nào yêu cầu, và cũng không có số liệu trong nước về việc đặt PIN giảm được bao nhiêu vụ chiếm tài khoản; hai nghị định dẫn ở trên nói về đăng ký thuê bao và an toàn thanh toán, không nói về mã PIN, nên mục để C thay vì B. Ba cái bẫy người Việt hay mắc. Một: khoá màn hình rồi coi là đủ, trong khi tháo SIM sang máy khác là tin nhắn vẫn về, và Điều 18 khoản 2 điểm b cho thấy chính cái SIM đó mở được các SIM tiếp theo đứng tên bạn. Hai: đặt mã PIN SIM là bốn số dễ đoán như ngày sinh hay bốn số cuối số điện thoại, rồi quên mã, nhập sai ba lần và bị khoá SIM vào đúng lúc cần nhận mã xác thực nhất. Ba: tin vào các bài hướng dẫn còn dẫn Nghị định 49/2017/NĐ-CP về SIM chính chủ, trong khi văn bản đó đã bị bãi bỏ từ ngày 24 tháng 12 năm 2024 theo Điều 84 khoản 2 Nghị định 163/2024/NĐ-CP, nên các con số về số thuê bao mỗi người trong bài cũ không còn đúng. Mã PIN SIM không bảo vệ tài khoản như mật khẩu hay xác thực hai lớp; mã này giúp ngăn người khác đọc tin nhắn khi họ tháo SIM của bạn và lắp sang máy khác.

Bản dịch sát bản gốc (Trung Quốc) để đối chiếu

Chi phí

Không tốn tiền. Mật khẩu khoá màn hình và mã PIN mỗi thứ đặt một lần là xong.

Nói đơn giản

SIM là tấm thẻ nhỏ trong điện thoại, mã xác minh qua tin nhắn là nhờ nó mà nhận được. Mất điện thoại, người nhặt được có thể rút thẻ này ra, cắm vào máy khác để nhận mã xác minh, rồi lần lượt đặt lại mật khẩu các tài khoản của bạn. Đặt mã PIN cho SIM thì thẻ chuyển sang máy khác, vừa bật máy là phải nhập mã này trước, con đường đó bị cắt.

Lợi ích

Mất điện thoại, đường nhanh nhất của người nhặt được là cắm SIM vào máy khác để nhận mã xác minh qua tin nhắn của bạn. Có mã xác minh, họ đặt lại được từng tài khoản của bạn. SIM có mã PIN thì chuyển sang máy khác, bật máy lên phải nhập mật khẩu trước, người nhặt được không dùng nó để nhận mã được. Tháng 10/2020, Bộ Công nghiệp và Thông tin hoá (Trung Quốc) từng thông báo một vụ có thật. Người dùng bị trộm điện thoại nhưng không báo mất SIM kịp thời, cho kẻ gian thời gian để lợi dụng. Kẻ gian dùng "số điện thoại cộng mã xác minh" đăng nhập một ứng dụng dịch vụ công, lấy được số chứng minh thư và các thông tin khác của người dùng. Sau đó chúng đổi mật khẩu dịch vụ của thuê bao. Người dùng về sau đã báo mất SIM, chúng lại dùng lời lẽ lừa nhân viên chăm sóc khách hàng nhà mạng để mở lại thẻ. Cuối cùng chúng lợi dụng lỗ hổng "lấy lại mật khẩu" của một nền tảng cho vay trực tuyến, đặt lại mật khẩu thanh toán, lừa lấy tiền vay. Bộ này nhân vụ việc để nhắc người dùng đặt mật khẩu SIM, mất điện thoại thì báo mất ngay lập tức. Còn mật khẩu khoá màn hình, khuyến nghị của Uỷ ban Truyền thông Liên bang Hoa Kỳ (FCC) là: đặt cho điện thoại một mật khẩu mạnh để hạn chế người khác sử dụng. Khi điện thoại bị mất hoặc bị trộm, nó ngăn người khác dùng bừa phát sinh cước, cũng ngăn dữ liệu cá nhân của bạn bị lấy dùng trái phép

Mức bằng chứng

C

Ghi chú

Mã PIN đặt ở mục "Khoá thẻ SIM" trong phần cài đặt điện thoại. Mã ban đầu lúc xuất xưởng thường là 1234 hoặc 0000. Nhập sai liền ba lần thì phải dùng mã PUK nhà mạng cấp mới mở được. Vì vậy đặt xong thì ghi mã này ra giấy trước. Xếp mức C vì cả hai nguồn đều là lời nhắc của cơ quan nhà nước, cộng với một vụ việc riêng lẻ, chưa có nghiên cứu nào tính đặt mã PIN thì bớt mất được bao nhiêu tiền. Mất điện thoại thì làm gì trước, xem mục 4 (mất điện thoại thì làm theo thứ tự này)

Phần này lấy từ bản luonglb/song-dang-tien.

Nguồn · 1

1. Nghị định 163/2024/NĐ-CP ngày 24/12/2024 quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Viễn thông, Công báo số 31+32 ngày 09/01/2025 (Điều 18 khoản 2 điểm b, Điều 21 khoản 1 và 2, Điều 84 khoản 2) — congbaocdn.chinhphu.vn/CongBaoCP/VanBan/2024/… ; Nghị định 52/2024/NĐ-CP ngày 15/5/2024 về thanh toán không dùng tiền mặt, Công báo số 679+680 ngày 31/5/2024 (Điều 29 khoản 1, nghĩa vụ của khách hàng trong việc tuân thủ biện pháp bảo đảm an toàn) — congbaocdn.chinhphu.vn/CongBaoCP/VanBan/2024/… . Tra ngày 3/11/2026.